Türkiye, 2026'da kırsal kalkınmada devrim niteliğinde bir reform süreci başlatıyor. Yeni model; %70 hibe, 3 milyon TL limitli Köye Dönüş fonu ve aylık 15 bin TL nakit bakım desteği sağlıyor. Burdur MAKÜ’nün "Maaşlı Çiftçilik" projesinin de entegre edildiği bu dönüşüm, gençlere teknolojik çiftlikler kurup bekar ve evli olmalarına göre iki ila üç asgari ücret maaş imkanı sunarak Anadolu genelinde yeni bir üretim seferberliği başlatıyor.

Türkiye Tarımsal Kalkınma Politikasında 2026 Dönüşümü: Hibe, Kredi ve Nakit Akışı Modellerinin Karşılaştırmalı ve Yapısal Analizi

Türkiye, tarımsal ve hayvansal üretim kapasitesini artırmak, kırsal nüfustaki kronik yaşlanmanın ve göçün önüne geçmek, aynı zamanda kırmızı et ile yem ham maddesindeki ithalat bağımlılığını azaltmak amacıyla 2026 yılında kapsamlı bir yapısal reform sürecine girmiştir. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu (TKDK), Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM) ve Ziraat Bankası entegrasyonuyla yürütülen bu yeni dönem; yüksek oranlı hibeler, hane odaklı nakit akışı destekleri, genç/kadın üretici teşvikleri ve ileri teknoloji entegrasyonu gibi çok boyutlu enstrümanları içermektedir.   

Geçmiş yıllarda uygulanan geleneksel teşvik modellerinin (örneğin 2018 yılında uygulanan ve bürokratik engeller ile sürdürülebilirlik sorunları nedeniyle eleştirilen "300 Koyun Projesi" gibi) aksine, 2026 reformları üretimde tam zamanlılık, katı yerleşim taahhüdü, bölgesel ihtiyaç analizleri ve teknolojik verimlilik kriterlerini zorunlu kılmaktadır. Politika yapıcıların sık değişmesiyle birlikte projelerin isim değiştirerek yeniden sunulması sektörel hafızada bir güvensizlik yaratsa da, 2026 yılındaki bu "devrim" niteliğindeki adımlar, hibe mekanizmasını doğrudan teknolojik dönüşüm ve nakit akışının güvence altına alınması şartına bağlayarak daha rasyonel bir model sunmayı hedeflemektedir.   

Köye Dönüş ve Genç Çiftçi Odaklı Makro Stratejiler

Kırsal alanlardaki nitelikli iş gücü açığını kapatmak ve genç nüfusun tarımsal üretime katılımını özendirmek amacıyla kurgulanan "Köye Dönüş" teşvikleri, 2026 yılının en agresif finansal kaldıraçlarından birini oluşturmaktadır. Bu kapsamda devreye alınan 3 Milyon TL üst limitli "Köye Dönüş" paketi, tek taraflı bir hibe olmaktan ziyade hibe ve düşük faizli yatırım kredilerini bir arada sunan karma bir finansman modeli olarak tasarlanmıştır. Projenin suistimal edilmesini ve şehirdeki konfor alanını terk etmeyen "hobi tarımcıları" tarafından kullanılmasını engellemek adına katı kurallar getirilmiştir. Yatırımcıların 40 yaşını doldurmamış olması ve projenin uygulanacağı kırsal bölgeye fiilen yerleşerek bunu ikamet taahhüdüyle belgelemesi zorunludur. Ayrıca, tahsis edilecek fonlar kişisel tercihlere göre değil, ilgili bölgenin toprak yapısı ile su kısıtlarını analiz eden "Bölgesel İhtiyaç Haritaları" doğrultusunda onaylanmaktadır. Desteklenen alanlar arasında modern seracılık, arıcılık, organik tarım, küçükbaş/büyükbaş hayvancılık, ekoturizm faaliyetleri ve tarımsal ürün işleme yer almaktadır.   

Akademik bilginin üretim sahasına aktarılmasını hızlandırmak üzere revize edilen "Kırsal Kalkınmada Uzman Eller" projesi de 250.000 TL geri ödemesiz hibe desteğiyle yeniden sahaya sürülmüştür. Bu program kapsamında; Ziraat, Veterinerlik ve Gıda alanlarında lisans veya ön lisans eğitimi almış profesyonellerin kendi uzmanlık alanlarıyla doğrudan ilişkili projeler üretmesi şart koşulmaktadır. Örneğin, bir veteriner hekimin küçükbaş hayvancılık işletmesi kurması veya bir gıda mühendisinin süt işleme/paketleme tesisi projesi sunması mutlak bir zorunluluktur. Programın temel kısıtı ise tam zamanlılık ilkesidir; hibe almaya hak kazanan uzmanların başka bir kurumda sigortalı olarak çalışmaması veya ticari bir vergi mükellefiyetinin bulunmaması gerekmektedir.   

Bununla birlikte, daha geniş ölçekli yatırımlar için Avrupa Birliği standartlarında fonlama sağlayan IPARD III programı, 3 Milyon Avro limitli bütçesi ve TSE belgeli danışmanlık şartıyla, öz sermaye gücü yüksek olan KOBİ'ler ve büyük yatırımcılar için bir diğer önemli finansman kanalı olmaya devam etmektedir. TKDK aracılığıyla yönetilen bu fonlar, üretim aşamasında değil, yatırım tamamlandıktan sonra yapılan hak ediş denetimlerinin ardından ödenmektedir.   

Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi

Türkiye'nin küçükbaş hayvan varlığını artırmak ve kırsaldaki küçük aile işletmelerini ölçek ekonomisine uygun hale getirmek amacıyla yürürlüğe konulan "Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi", 2026-2028 yıllarını kapsayan 3 yıllık makro bir programdır. Toplamda 150.000 baş damızlık küçükbaş hayvanın dağıtılmasının hedeflendiği bu projede, her hak sahibine TİGEM tesislerinde yetiştirilmiş, soy kütüğü kayıtlı, en az 6 en fazla 18 ya da 24 aylık olan 95 dişi ve 5 erkek olmak üzere toplam 100 baş damızlık hayvan teslim edilmektedir.   

Projenin Kronolojik Uygulama Takvimi

Projenin bürokratik süreçlerinin şeffaf yönetilmesi amacıyla Tarım ve Orman Bakanlığı ile HAYGEM koordinasyonunda detaylı bir uygulama takvimi belirlenmiştir. 2026 yılı başvuru ve değerlendirme süreci şu şekildedir:   

Başvuru Koşulları ve İşletme Kapasitesi Kriterleri

Projeden yararlanabilmek için adayların belirli idari ve teknik şartları sağlaması gerekmektedir. Projeye hem halihazırda küçükbaş yetiştiriciliği yapanlar hem de sektöre yeni adım atacak girişimciler başvurabilmektedir. Mevcut işletmesi olan yetiştiriciler için, 31 Aralık 2025 tarihli TÜRKVET kayıt sistemindeki veriler esas alınarak en fazla 105 dişi anaç (450 gün ve üzeri yaşta) hayvana sahip olma sınırı getirilmiştir. İşletmesinde 106 ve üzeri dişi anaç hayvanı olanlar kapsam dışıdır. İşletmesi olmadığı halde başvuruda bulunan ve hak kazanan kişilerin ise kendilerine TİGEM tarafından bildirim yapılmasını takip eden 5 iş günü içerisinde, projenin yürütüleceği yerde uygun standartlarda işletme (ağıl) açması zorunludur.   

Ayrıca, projeden yararlanacak üreticilerin Ziraat Bankası kredisi veya TİGEM hayvan alım işlemleri öncesinde İl/İlçe Tarım ve Orman Müdürlüklerinden "Kapasite Raporu" alması gerekmektedir. Raporun onaylanabilmesi için işletmenin; 13 ay ve üzeri yaşta 95 baş dişi ile 5 baş erkek hayvanın yanı sıra yeni doğacak 0-6 aylık 100 baş kuzu ya da oğlağı barındırabilecek fiziki kapasiteye sahip olması şarttır. Kiralık işletmelerle yapılan başvurularda ise noter onaylı ve en az 3 yıl süreli kira sözleşmesi ibraz edilmelidir. Kamu kurum ve kuruluşları, tüzel kişilikler, devlet memurları, 18 yaşından küçükler ve daha önce Uzman Eller ya da Genç Çiftçi projelerinden destek almış olanlar bu projeye başvuramazlar.   

Finansal Destekler ve Bakım-Besleme Desteği Mekanizması

Projeye hak kazanan yetiştiriciler için çok boyutlu bir finansal koruma kalkanı oluşturulmuştur. Ziraat Bankası tarafından sağlanan Temel Hayvancılık Kredisi, %100 faiz indirimi ile tamamen faizsiz olarak kullandırılmaktadır. Kredinin geri ödemesi ilk 2 yıl anapara ödemesiz, devamında ise 5 veya 7 yıl vadeli olarak planlanabilmektedir. Dağıtılan hayvanların ölüm riskine karşı ilk 1 yıllık TARSİM sigorta primleri devlet tarafından karşılanmaktadır.   

Üreticilerin en kritik gider kalemi olan yem maliyetlerini karşılamak ve nakit akışını yönetebilmek amacıyla, hayvan teslimini takip eden aydan itibaren 12 ay boyunca hayvan başına aylık 150 TL "bakım-besleme desteği" ödenmektedir. En fazla 100 baş hayvan için geçerli olan bu destek kapsamında üreticiye aylık azami 15.000 TL, yıllık toplamda ise 180.000 TL doğrudan nakdi ödeme yapılmaktadır. Bu ödeme ayni (yem veya ot) olarak değil, nakit olarak üretici hesabına yatırılmakta; böylece üreticinin işletme giderlerini esnek bir şekilde yönetmesi sağlanmaktadır.   

Burdur MAKÜ Teknolojik Çiftlik ve "Maaşlı Çiftçilik" Modeli

Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ) rektörü Prof. Dr. Hüseyin Dalgar liderliğinde, TÜME Vakfı ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) işbirliğiyle hayata geçirilen "Teknolojik Çiftlik / Maaşlı Çiftçilik" projesi, kamu kaynaklarına yük olmadan kendi kendini finanse eden yenilikçi bir bölgesel kalkınma modelidir. Türkiye genelinde 10 üniversitenin dahil olduğu bu pilot girişimde nihai hedef, ülke genelinde teknoloji destekli 40.000 model çiftlik kurmak ve 40.000 genci tarım ve hayvancılık sektörüne kazandırmaktır.   

Aday Profilleme ve Maaş Sistemi

Girişime kabul edilen gençler öncelikle üniversite bünyesinde teorik ve pratik eğitime tabi tutulmakta, gerekli operasyonel beceriler kazandırılarak resmi olarak akredite edilmektedir. Kendi köylerinde üretime elverişli bir arazi gösteren ve akreditasyonu tamamlanan gençlerin çiftlikleri program tarafından kurulmaktadır. Üretim sürecine başlayan bekar genç çiftçilere aylık iki asgari ücret, evli olanlara ise aylık üç asgari ücret tutarında düzenli maaş ödemesi yapılmaktadır. Çiftliği başarılı bir şekilde yöneten ve belirlenen verimlilik kriterlerini sağlayan gençlere, 5 ila 10 yıl sonunda çiftliğin tapusu ve tüm mülkiyeti bedelsiz olarak devredilmektedir.   

Teknolojik Altyapı ve Verim Optimizasyonu

Model çiftliklerde entegre edilen ileri teknolojiler, geleneksel hayvancılık yöntemlerine kıyasla birim hayvandan alınan verimi doğrudan artırmayı amaçlamaktadır. Çiftliklerde kullanılan teknolojik sistemler ve sağladıkları verimlilik artışları şu şekildedir:   

• Entegre Robotik Sistemler: İşletmelerde yem itme robotu, gübre temizleme robotu, otomatik sağım robotu ve yem karma robotu bir arada kullanılmaktadır. Otomatik sağım robotu, sağım sıklığını hayvana özel olarak optimize ederek süt verimini %20 ila %30 oranında artırmaktadır. Geleneksel yöntemlerle inek başına ortalama 25 litre süt alınan bölgelerde, bu teknolojiyi kullanan eğitimli gençler verimi günlük 45 litreye kadar yükseltebilmektedir.   

• Beton kullanılmayan "Sera Ahır" Yapısı: Sabit ve yüksek maliyetli betonarme binalar yerine, tarım arazilerinin yapısını bozmayan, prefabrik olarak kurulup sökülebilen "sera ahır" modelleri tercih edilmektedir. Bu sökülebilir yapılar sayesinde gerektiğinde arazi kolayca eski tarımsal yapısına döndürülebilmektedir.   

• Düşük Maliyetli Embriyo Üretimi: Hayvancılıkta ıslah sürecini hızlandırmak amacıyla yurt dışından 1.000 ila 3.000 dolar bedelle ithal edilen yüksek verimli embriyolar, MAKÜ laboratuvarlarında yerli imkanlarla sadece 100 dolar maliyetle üretilmektedir.   

• Alternatif Yem Ar-Ge Çalışmaları: Türkiye'nin yıllık yaklaşık 4 milyar dolar düzeyindeki soya ithalatı yükünü azaltmak amacıyla, ithal rasyonlara bağımlılığı düşürecek yerli yem bitkileri ve düşük maliyetli alternatif besleme modelleri geliştirilmektedir.   

Kırsal Kalkınma Yatırım Programı (KKYDP) 2026 Yapısal Çerçevesi

3 Nisan 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 2026/9 ve 2026/10 sayılı tebliğler doğrultusunda yürürlüğe giren yeni KKYDP düzenlemesi, kırsalda üretim, istihdam ve teknolojik dönüşümü desteklemek amacıyla tam 10 Milyar TL'lik dev bir bütçeyi kullanıma sunmuştur. Yüksek enflasyon ortamında yatırım iştahını canlı tutmak ve öz sermaye bariyerini düşürmek amacıyla hibe oranları %50 ile %70 arasına yükseltilmiştir.   

Program kapsamında yatırımlar, projenin büyüklüğüne ve kapsamına göre kategorize edilmektedir. 2026 yılı KKYDP destek limitleri ve yatırım konuları şu şekildedir:   

KKYDP 2026 döneminde akıllı tarım teknolojileri ilk kez bağımsız bir proje konusu olarak tanımlanmıştır. Yapay zeka tabanlı karar destek sistemleri, nesnelerin interneti (IoT) tabanlı toprak nemi sensörleri, hava istasyonları, otomatik dümenleme sistemleri ve Zirai İnsansız Hava Araçları (ZİHA) doğrudan destek kapsamına alınmıştır. Otomatik dümenleme sistemi başvurularında, teknolojinin efektif kullanımı açısından başvuru sahibinin en az 75 dekar tek parça araziye sahip olması şartı aranırken, diğer akıllı tarım teknolojilerinde genel bir arazi büyüklüğü kısıtı bulunmamaktadır.   

Tasarruflu tarımsal sulama kapsamında kurulacak GES (Güneş Enerjisi) projelerinde ise 5403 sayılı Kanun kapsamında "Arazi İzin Belgesi", DSİ onay belgesi ve Elektrik Sistem Kullanım Anlaşması / Bağlantı Anlaşması Çağrı Mektubunun ibrazı zorunludur. GES projelerinde üretim kapasitesi, tesisin yıllık enerji ihtiyacının %51 ile %110 arasını karşılayacak şekilde projelendirilmelidir. Başvurular online sistem üzerinden yürütülmekte olup, hibe sözleşmelerinin Kasım 2026 sonuna kadar imzalanması ve projelerin Haziran 2027 son iş gününe kadar tamamlanması gerekmektedir. Hibe ödemesi yatırım tamamlandıktan sonra yapıldığı için nakit akışı planlaması kritik önem taşımaktadır. Ayrıca, hibe alan yatırımcıların tesisi 5 yıl boyunca faal tutma taahhüdü bulunmaktadır.   

Cumhurbaşkanlığı Kararı Kapsamında Üç Yıllık Hayvancılık Destekleme Modeli

Cumhurbaşkanlığı kararı doğrultusunda açıklanan 2024-2026 yılları hayvancılık desteklemeleri, üreticilere uzun vadeli planlama yapma imkanı sunmaktadır. Yeni modelde temel destek tutarlarına ek olarak; aile işletmesi olma, genç/kadın yetiştirici olma, birinci derece tarımsal örgüte (kooperatif) üye olma, suni tohumlama yapma ve ari işletme statüsü gibi kriterlere göre katlanarak artan "çarpan etkili" ilave prim ödemeleri getirilmiştir.   

Açıklanan kararname kapsamındaki destekleme ve ilave prim yapısı şu şekildedir:

Tamamlayıcı Alternatifler ve Bölgesel Kalkınma Modelleri

Ulusal tarım master planı doğrultusunda, bakanlık projelerinin yanı sıra Ziraat Bankası'nın bağımsız kredi mekanizmaları ve diğer kamu kuruluşlarının sosyal projeleri de kırsala dönüşü desteklemektedir.   

Ziraat Bankası Genç Çiftçi Kredileri

Ziraat Bankası tarafından yapılan son düzenlemeyle Genç Çiftçi Kredisi üst limiti 3 Milyon TL'ye yükseltilmiştir. Kadın çiftçiler için üst yaş sınırı kaldırılmış, sadece 18 yaşını doldurmuş olmak yeterli kabul edilmiştir. Kredi kapsamında 10 yıla kadar vade ve 2 yıla kadar anapara ödemesiz geri ödeme kolaylığı sağlanmaktadır. Finanse edilebilecek harcamalar arasında tarım makineleri alımı (traktör hariç), işletme kira ve enerji giderleri, yem, gübre, ilaç, çalışan maaşları ve hammadde alımları yer almaktadır. Kredi tahsisinde canlı hayvan başına 110.000 TL'ye kadar limit açılmakta olup, standart olarak %25 öz kaynak katkısı aranmaktadır; ancak bankayla düzenli çalışmış ve kredi notu yüksek üreticiler için bu öz kaynak şartı daha aşağı çekilebilmektedir.   

Başvuru aşamasında tapu veya kira kontratı, bilançolu işletmeler için son 3 yılın gelir tablosu istenirken; ilk kez çiftçilik belgesi alacaklardan SGK sicil numarası, döner sermaye yardım belgesi, vergi numarası ve muhtar onaylı ekili alan beyan formu talep edilmektedir. Tüzel kişiler için ise Ticaret Sicil Gazetesi, oda kayıt belgesi, vergi levhası ve imza sirküleri zorunludur.   

"Köyümde Yaşamak İçin Bir Sürü Nedenim Var" Projesi

Kırsalda üretimi canlandırmak ve küçükbaş hayvancılığı güçlendirmek amacıyla uygulanan bu proje, 30 Haziran 2026 tarihine kadar uzatılmıştır. Ziraat Bankası aracılığıyla kullandırılan 1,2 Milyon TL'ye kadar faizsiz kredi ile üreticilerin sürülerindeki damızlık dişi koyun sayısını en az 100 başa tamamlaması hedeflenmektedir. Projeye başvurabilmek için adayların 31 Aralık 2025 tarihinden önce küçükbaş hayvancılık yapmış olması, uygun ağıl kapasitesine sahip olması ve mera/otlak alanlarından yararlanabiliyor olması gerekmektedir. Eğer mera imkanları kısıtlı ise üreticinin kaba yem ihtiyacının en az %50'sini kendisinin üretebileceğini uygun tarlalarla taahhüt etmesi şarttır. Kredinin ana teminatı, satın alınan hayvanların rehni ve iki adet gerçek/tüzel kişi kefaletidir; üreticiler arasında çapraz kefalet kabul edilmemekte ve öz kaynak katkısı aranmamaktadır.   

Bölgesel ve Sosyal Gelişim Projeleri (MESK ve KDRP)

MESK (Müstakil Emekliler Derneği) tarafından Doğu Anadolu Bölgesi'nde başlatılan "Köye Dönüş ve Üretim Seferberliği", özellikle emekli nüfusun birikimlerini tarımsal üretime yönlendirmeyi amaçlamaktadır. Köy başına 200 kişinin taşınmasını öngören bu modelle, sadece Doğu Anadolu genelinde yaklaşık 1,3 milyon emekliye yeni bir yaşam ve gelir kapısı açılması planlanmaktadır.   

Öte yandan, İçişleri Bakanlığı tarafından yürütülen "Köye Dönüş ve Rehabilitasyon Projesi" (KDRP), altyapısı tahrip olmuş kırsal alanların yeniden iskana açılmasını hedeflemektedir. Proje kapsamında; yol, su, elektrik, kanalizasyon gibi temel altyapı yatırımları yapılmakta; okul ve sağlık ocakları onarılmakta ve geri dönen vatandaşlara kendi konutlarını inşa edebilmeleri için inşaat malzemesi ile tarım/hayvancılık girdileri sağlanmaktadır.   

Yapısal ve Ekonomik Etki Değerlendirmesi

2026 yılında tarımsal kalkınma desteklerinde yaşanan bu büyük dönüşüm, Türkiye'nin tarım ekonomisi üzerinde derin ve uzun vadeli etkiler yaratma potansiyeline sahiptir. Sektörün geleceğini şekillendirecek yapısal ilişkiler ve makroekonomik yansımalar şu şekilde analiz edilmektedir:   

Nakit Akışı Yönetimi ve Dişi Damızlık Koruması

Geçmiş yıllardaki hayvancılık desteklerinin en büyük zafiyeti, üreticilerin dönemsel nakit ihtiyaçları nedeniyle gebe veya dişi damızlık hayvanlarını erkenden kasaba göndermek zorunda kalmasıydı. Kırsalda Bereket Projesi kapsamında sunulan aylık 15.000 TL'lik doğrudan nakit desteği (bakım-besleme desteği), üreticinin günlük yaşam ve yem giderlerini karşılayarak bu "zamansız kesim" sorununa finansal bir bariyer oluşturmaktadır. Üreticinin acil nakit ihtiyacını dişi damızlık satarak değil, devletin sağladığı bu düzenli nakit akışıyla çözmesi, Türkiye'nin küçükbaş sürü projeksiyonlarının uzun vadede güvence altına alınmasını sağlamaktadır.   

Teknoloji Yoğun Üretim ve Verimlilik Artışı

MAKÜ'nün "Maaşlı Çiftçilik" modelinde görüldüğü üzere, robotik sağım, gübre temizleme ve yem itme robotlarının entegrasyonu, iş gücü maliyetlerini azaltırken hayvan refahını ve sağım sıklığını artırmaktadır. Geleneksel yöntemlerle elde edilen 25 litrelik süt veriminin teknoloji kullanımıyla 45 litreye çıkması, çiğ süt fiyatlarındaki dalgalanmaların üretici üzerindeki negatif etkisini sönümlemektedir. Teknoloji sayesinde birim hayvandan alınan verimin %30 dolaylarında artması, tarımsal üretimi endüstriyel bir düzeye taşımakta ve sektörü diğer sanayi kollarıyla rekabet edebilir hale getirmektedir.   

Politika Sürekliliği ve İthal Girdi Riski

Tarım sektöründeki uzmanlar, açıklanan bu yeni "devrimsel" paketlerin başarısının önündeki en büyük engelin politika istikrarsızlığı ve yüksek ithal girdi bağımlılığı olduğunu belirtmektedir. Türkiye'de hayvancılık sektöründe kullanılan karma yem hammaddelerinin yaklaşık %60'ı ithalatla karşılanmaktadır. 4 milyar dolarlık soya ithalatı ve döviz kuruna bağlı yem fiyatları kontrol altına alınamadığı sürece, sağlanan nakit desteklerinin erime riski bulunmaktadır. Ayrıca, her bakan değişiminde eski projelerin (örneğin 300 Koyun Projesi) rafa kaldırılarak benzer içeriklerin yeni isimlerle sunulması, uzun vadeli yatırımların önünü tıkamaktadır. Bu bağlamda, Ziraat Bankası'nın valiliklerle ortak yürüttüğü ve öz kaynak aramayan, teminatı doğrudan hayvan rehnine bağlayan rasyonel kredi modellerinin bakanlık projelerine kıyasla sahada daha istikrarlı bir başarı gösterdiği gözlemlenmektedir.   

Sonuç olarak, 2026 reformları; %70'e varan yüksek hibe oranları ile yatırımın geri dönüş süresini (ROI) ciddi anlamda kısaltırken, katı yerleşim şartı, eğitimli genç iş gücü odaklılığı ve dijitalleşme teşvikleriyle Türk tarımını geleneksel bir geçim kaynağı olmaktan çıkarıp, yüksek verimli ve teknoloji odaklı bir iktisadi sektöre dönüştürme yolunda güçlü bir irade ortaya koymaktadır.