Trabzon Büyükşehir Belediyesi Nazım İmar Planı Çalışmaları ve Plan Hükümleri İnceleme Raporu

Trabzon İli Nazım İmar Planlama Süreci ve Kurumsal Dönüşüm

Türkiye'de mekânsal planlama hiyerarşisi, 3194 sayılı İmar Kanunu ve Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği çerçevesinde kademeli birliktelik ilkesine dayanmaktadır. Bu ilke uyarınca alt ölçekli planlar, üst ölçekli planların belirlediği vizyon, hedef, strateji ve fonksiyon kararlarına aykırı olamaz. Trabzon kentinde planlama kademelenmesinin kurumsal yapısı, 6360 sayılı "On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile köklü bir dönüşüme uğramıştır. 2012 yılında kabul edilen ve 31 Mart 2014 yerel seçimleriyle fiilen yürürlüğe giren bu düzenlemeyle Trabzon ilinin mülki sınırları, Trabzon Büyükşehir Belediyesi yetki sınırları haline getirilmiş; il genelindeki 18 ilçe tek bir metropoliten yönetim çatısı altında birleştirilmiştir.

Büyükşehir statüsü öncesinde mülga belde belediyeleri ve ilçe belediyeleri tarafından münferiden hazırlanan parçacıl imar planları, kent genelinde fonksiyonel uyuşmazlıklara, altyapı yetersizliklerine, donatı standartlarının karşılanamamasına ve kıyı şeridi ile vadi tabanlarında kontrolsüz yapılaşmaya neden olmuştur. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesinin (b) bendi, büyükşehir belediyelerine il çevre düzeni planına uygun olarak ilçe belediyelerinin sınırlarını kapsayan 1/25.000 ve 1/5.000 ölçekli nazım imar planlarını hazırlama ve onaylama yetkisi vermiştir. Trabzon Büyükşehir Belediyesi bu yetki çerçevesinde kentin mekânsal geleceğini tek elden yönlendirecek çok kademeli bir planlama stratejisi başlatmıştır.

Söz konusu planlama hamlesi kapsamında öncelikle 1/100.000 ölçekli Ordu-Trabzon-Rize-Giresun-Gümüşhane-Artvin Planlama Bölgesi Çevre Düzeni Planı ve 1/50.000 ölçekli Trabzon İl Çevre Düzeni Planı hazırlanarak yürürlüğe konulmuştur. Ardından il bütününde 1/25.000 ölçekli nazım imar planları tamamlanmış ve ilçe bazlı 1/5.000 ölçekli nazım imar planı yapım sürecine geçilmiştir. Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi, ilk etapta 8 ilçenin 1/5.000 ölçekli nazım imar planlarını yürürlüğe koymuş; akabinde batı aksındaki Of, Vakfıkebir ve Çarşıbaşı ilçelerinin planlarını oy birliğiyle onaylamıştır. Bu kabulle birlikte 1/5.000 ölçekli nazım imar planı tamamlanan ilçe sayısı 11'e ulaşmış, geriye kalan 7 ilçenin de sürece dahil edilmesiyle kentin bütününde imar planlama çalışmalarının yeknesaklaştırılması hedeflenmiştir (Haber 7 Trabzon İmar Haberi).

Planlama Alt Bölgeleri ve Of, Vakfıkebir, Çarşıbaşı İlçelerinin Mekânsal Rolü

Trabzon Büyükşehir Belediyesi sınırları dahilinde hazırlanan 1/25.000 ve 1/5.000 ölçekli nazım imar planlarında il bütünü, coğrafi eşikler, topoğrafik yapı, sektörel dinamikler ve ulaşım koridorları dikkate alınarak planlama alt bölgelerine ayrılmıştır. Bu ayrım, ilçelerin sahip olduğu ekonomik potansiyeli ve kentsel kimliği korurken, kontrolsüz saçaklanmanın önüne geçmeyi amaçlamaktadır.

Trabzon III. Planlama Bölgesi: Batı Sahil Koridoru (Vakfıkebir ve Çarşıbaşı)

Trabzon'un batı aksında yer alan Vakfıkebir ve Çarşıbaşı ilçeleri, Beşikdüzü, Şalpazarı ve Tonya ile birlikte Trabzon III. Planlama Bölgesi kapsamında ele alınmıştır. Karadeniz Sahil Yolu üzerinde konumlanan bu ilçeler, hem kıyı kullanım dengesinin sağlanması hem de kırsal art alanla sahil arasındaki sosyo-ekonomik entegrasyonun kurulması açısından kritik bir fonksiyona sahiptir:

• Vakfıkebir İlçesi: Tarihsel olarak yöresel gıda üretimi (Vakfıkebir ekmeği ve süt ürünleri) ile öne çıkan ilçe, yeni nazım imar planında Organize Sanayi Bölgesi (Vakfıkebir OSB), küçük sanayi siteleri ve bölgesel depolama alanları ile donatılmıştır (Vakfıkebir Belediyesi Resmi Portalı). Sahil kesiminde kentsel donatı ve turizm alanları genişletilirken, vadi tabanlarındaki yerleşimlerin taşkın riskine karşı korunması için yapılaşma kısıtlamaları getirilmiştir.

• Çarşıbaşı İlçesi: Balıkçılık, tarımsal üretim ve sahil rekreasyonu kimliğiyle öne çıkmaktadır (Çarşıbaşı Belediyesi Meclis Kararları). İlçede kıyı dolgu alanları üzerindeki rekreasyonel düzenlemeler, millet bahçesi ve günübirlik tesis fonksiyonları planlanmış; merkez yerleşim alanlarında zemin yapısına bağlı kademeli yoğunluk kararları üretilmiştir.

Trabzon Doğu Planlama Koridoru ve Of İlçesi

Trabzon ilinin en doğu ucunda, Rize il sınırında yer alan Of ilçesi, Solaklı Vadisi'nin Karadeniz ile birleştiği stratejik bir noktada bulunmaktadır:

• Of İlçesi: İlin nüfus, ticaret ve hizmet sektörü açısından en hareketli merkezlerinden biri olan Of, çay sanayisi, ticaret aksları, eğitim ve sağlık yerleşkeleriyle donatılmıştır. 1/5.000 ölçekli nazım imar planı çalışmasında Solaklı Çayı çevresindeki taşkın sahaları koruma altına alınmış; merkezdeki yoğun ticaret dokusu düzenlenerek kentsel çalışma alanları ve organize depolama fonksiyonları geliştirilmiştir.

Nazım İmar Planı Genel Hükümleri ve Yasal Çerçeve

Trabzon Büyükşehir Belediye Meclisi tarafından onaylanan 1/5.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Hükümleri ile 1/25.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Notları, kentin planlama disiplinini oluşturan temel mevzuat niteliğindedir. Bu plan notları, yürürlükteki kanun ve yönetmeliklerin yerel morfolojiye uyarlanmasını sağlamaktadır.

Planın Bütünlüğü ve Hiyerarşik Bağlayıcılığı

• Plan Belgelerinin Ayrılmazlığı: Nazım imar planı paftaları, plan açıklama raporu ve plan notları bir bütün teşkil eder. Uygulamada herhangi bir tereddüt hâsıl olması halinde plan raporundaki sektörel ve analitik açıklamalar ile plan notlarındaki normatif hükümler birlikte değerlendirilir.

• Mevzuatın Önceliği: Plan notlarında açıkça hüküm bulunmayan hallerde sırasıyla üst ölçekli çevre düzeni planı kararları, 3194 sayılı İmar Kanunu, Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, 2872 sayılı Çevre Kanunu ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu hükümleri geçerlidir.

• Alt Ölçekli Planların Uyumu: Nazım imar planının yürürlüğe girmesiyle birlikte, meri 1/1.000 ölçekli uygulama imar planlarının bu plana uygun hale getirilmesi yasal bir zorunluluktur. Fonksiyon kararları uyuşmayan, sosyal ve teknik altyapı dengesini bozan ya da yol güzergâhlarını kesintiye uğratan meri plan hükümleri doğrultusunda ruhsat ve inşaat izni verilemez.

Afet Risk Yönetimi, Jeolojik Etütler ve Zemin Şartları

Trabzon'un dik yamaçlara sahip engebeli morfolojisi, heyelan duyarlılığı ve yüksek yağış rejimi, plan notlarında zemin güvenliğine özel bir ağırlık verilmesini zorunlu kılmıştır:

• Bina Bazında Zemin Etüdü Zorunluluğu: Planlama alanındaki tüm yeni yapılaşmalarda "Türkiye Deprem Tehlike Haritası" ve "Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği" standartlarına uyulması şarttır. İmar planına esas hazırlanan bölge bazlı jeolojik-jeoteknik etüt raporları, parsel ve bina bazındaki zemin etütlerinin yerine geçemez; her parsel için statik projelere altlık oluşturacak zemin araştırma raporu hazırlanması zorunludur.

• Sakıncalı ve Şartlı Alanlar: Planlama paftalarında Sakıncalı Alan (SA), Ayrıntılı Jeolojik Etüt Gerektiren Alan (AJE) ve Jeolojik Etüt Şartlı Alan (JESA) olarak işaretlenen sahalarda, Ayrıntılı Jeolojik-Jeoteknik Etüt Raporu hazırlanıp ilgili idarece onaylanmadıkça hiçbir yapılaşma ve kazı izni verilemez.

• Afet Sonrası Toplanma ve Donatı Alanları: İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü (AFAD) tarafından nihai afet planlaması tamamlanıncaya kadar; kentsel parklar, kent ormanları, açık spor kompleksleri, fuar ve festival alanları, olası afet durumlarında acil toplanma, lojistik dağıtım ve geçici barınma alanı olarak rezerve edilmiştir.

Altyapı, Dere Yatakları ve Su Havzaları Koruma Esasları

• Atıksu ve Deşarj Standartları: Kanalizasyon ve atıksu şebekesi bulunmayan alanlarda foseptik inşası yürürlükteki mevzuata uygun olarak tamamlanmadan yapı ruhsatı verilemez. Hiçbir arıtılmamış atıksu Karadeniz'e, akarsulara, göllere veya dere yataklarına deşarj edilemez. TİSKİ (Trabzon İçmesuyu ve Kanalizasyon İdaresi) tarafından arıtma tesisinin uygunluğu belgelenmeden yapılara yapı kullanma izin belgesi (iskân) düzenlenemez.

• Dere Yatakları ve Taşkın Güvenliği: Devlet Su İşleri (DSİ) verilerine göre aktif veya kuru dere yataklarına komşu parsellerde, taşkın risk analizleri doğrultusunda alt ölçekli uygulama imar planlarında zorunlu yapı çekme mesafeleri belirlenir. Menfez ve dere yataklarının üzeri hiçbir biçimde kapatılamaz veya yapılaşmaya açılamaz.

Yapılaşma ve Uygulama Koşulları (Özel Hükümler)

Trabzon Büyükşehir Belediyesi nazım imar planı notları, kentin siluetini korumak, aşırı yoğunluk artışlarını engellemek ve eğimli arazilerde haksız rant oluşumunu önlemek amacıyla ayrıntılı özel hükümler içermektedir.

Binalara Kot Verilmesi ve Eğimden Kat Kazanımının Önlenmesi

Karadeniz topoğrafyasının getirdiği dik eğimler nedeniyle binaların kotlandırılması plan notlarında en sıkı denetlenen alanlardan biridir:

• Kot Referansı: Binalara kot yoldan veya tabii zeminden verilir. Kot tayininde temel kural, mevcut sokak siluetinin bozulmaması ve komşu binalarla gabari uyumunun sağlanmasıdır.

• Eğim İstismarının Engellenmesi: Tabii zeminden kotlandırma kesinlikle kottan kat kazanmak maksadıyla uygulanamaz. Tabii zemin hafriyatla açılarak gizli kat kazanılamaz.

• Bodrum Kat Sınırlandırması: İskân edilen bodrum katlarda 1. bodrum kat emsale dahil edilmez. Ancak eğimden kazanılan bodrum kat sayısı, imar planında öngörülen kat adedinin 1/2'sini hiçbir şekilde geçemez. Her halükarda açığa çıkan (görünen) bodrum kat sayısı 3'ten fazla olamaz; yarım katlar bir üst tam sayıya tamamlanır.

• Ön Bahçe Otopark Yasağı: 5 metreye kadar olan ön bahçe çekme mesafelerinde (5 metre dahil), otopark rampası istisnası hariç olmak üzere bodrum katlarda otopark dahi olsa hafriyat yapılarak açık alan oluşturulamaz.

Katlar Alanı (Emsal) Hesabı ve İstisnalar

Yapı yoğunluğunun sınırlandırılması amacıyla emsal harici tutulacak kullanımlar kesin katsayılara bağlanmıştır:

• %30 Emsal Harici Tavanı: Yapının toplam emsale esas inşaat alanının %30'unu aşmamak şartıyla; kat bahçeleri, tesisat alanları, yangın güvenlik koridorları, bina giriş ve kat holleri, asansör önü sahanlıkları ile bulunduğu katın alanının %20'sini aşmayan açık ve katlanır cam panelle kapatılmış balkonlar emsale dahil edilmez.

• Net Emsal İstisnaları: Asansör boşlukları, ışıklıklar, hava ve atık ayrıştırma bacaları, bahçe istinat duvarları, açık yüzme havuzları ve standart trafo yapıları %30'luk hesaba dahi sokulmaksızın emsal harici bırakılır.

Yükseklik Kısıtlamaları, Siluet ve Kentsel Teşvikler

• Yüksek Katlı Yapı Rejimi: Bina yüksekliği 21,50 metreyi, yapı yüksekliği 30,50 metreyi aşan yapılar "Yüksek Katlı Yapı" statüsündedir. Bu yapıların inşa edilebileceği alanlar münferit ruhsatlarla değil, yalnızca Büyükşehir Belediye Meclisi tarafından topoğrafya, jeolojik yapı, rüzgâr koridorları, tarihi kent kimliği ve hava mania kriterleri dikkate alınarak onaylanan özel kentsel tasarım bölgelerinde yer alabilir.

• Çekme Mesafeleri ve Kat İlavesi: Plan tadilatı ile 4 katın üzerindeki yapılara ilave kat talep edilmesi durumunda, 4 kattan sonraki her bir ilave kat için ön bahçe çekme mesafesine en az 1,5 metre ilave edilmesi mecburidir. 7 metrelik imar yoluna cepheli taşınmazlarda ilave kat talebinde ilk kat için çekme mesafesi 3 metre artırılır.

• Kentsel Yenileme ve Turizm Teşviki: Riskli dokuların dönüştürülmesi amacıyla alt ölçekli kentsel tasarım projelerinde meclis onayıyla %20'ye kadar emsal artışı teşviki verilebilir. Benzer şekilde, 4 ve 5 yıldızlı turizm tesislerinin yapılmasını teşvik etmek amacıyla "Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik" standartlarını sağlayan projelere %20'ye kadar emsal artırımı uygulanabilir.

İmar Kanunu 18. Madde Uygulamaları ve Emsal Transfer Mekanizması

Kentsel gelişme alanlarında sağlıklı sosyal donatı üretimi için İmar Kanunu'nun 18. maddesi uyarınca arsa ve arazi düzenlemesi yapılması esastır:

• Ruhsat Ön Şartı: Gelişme konut alanlarındaki kadastral parsellerde 18. madde parselasyon işlemi tamamlanmadan ve tescil edilmeden inşaat ruhsatı düzenlenemez.

• Emsal Hakkı Transferi: Teknik ve hukuki gerekçelerle 18. madde uygulamasının yapılamadığı ve kamuya terk edilecek Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) oranının yasal sınır olan %45'i aştığı tutanak altına alınan alanlarda "Emsal Hakkı Transferi" uygulanır. Parselin %45'i aşan kısmı için hak sahiplerine, plan nüfusunu aşmamak kaydıyla emsal değeri E=0,40'ın üzerinde olan gelişme konut alanlarında emsal transferi hakkı tanınır.

• Transfer Güvenceleri: Transfer edilecek alıcı parselde yapılaşma hakkı meri plan emsalinin %20'sinden ve toplamda E=2,60 değerinden fazla olamaz. Değer farkı bulunan taşınmazlar arasında transfer katsayısı en fazla 3 kat olarak hesaplanabilir.

Kentsel Ekoloji ve Parsel İçi Ağaçlandırma Zorunluluğu

Trabzon'un yeşil dokusunun korunması hedefi doğrultusunda, konut, ticaret, sanayi ve turizm kullanımlı tüm imar parsellerinde açık alan standardı getirilmiştir. Buna göre binaların taban alanı dışında kalan bahçe alanının her 30 m²'si için büyükşehir standartlarına uygun en az bir adet yetişkin ağaç dikilmesi zorunludur. Parselin ağaçlandırmaya müsait olmaması halinde ağaç bedeli büyükşehir belediyesinin ağaçlandırma fonu hesabına yatırılır.

Arazi Kullanım Kararları ve Yoğunluk Kademelenmesi

Trabzon 1/5.000 ölçekli nazım imar planı kararları, nüfus projeksiyonları ile arazi kabiliyetlerini dengeleyen yoğunluk sınıflamaları içermektedir.

+--------------------------------------------------------------------------+
|                  TRABZON NAZIM İMAR PLANI YOĞUNLUK MATRİSİ                |
+------------------------------------+-------------------+-----------------+
| Kullanım Türü ve Yoğunluk Grubu    | Nüfus Aralığı     | Maksimum Emsal  |
|                                    | (Kişi / Hektar)   | (KAKS) Sınırı   |
+------------------------------------+-------------------+-----------------+
| Meskûn - Düşük Yoğunluk            | 51 - 150 Ki/Ha    | 0.40 - 0.60     |
| Meskûn - Orta Yoğunluk             | 151 - 300 Ki/Ha   | 0.80 - 1.30     |
| Meskûn - Yüksek Yoğunluk           | 301 - 600 Ki/Ha   | 1.60 - 2.00     |
| Meskûn - Çok Yüksek Yoğunluk       | 600+ Ki/Ha        | Özel Meclis K.  |
+------------------------------------+-------------------+-----------------+
| Gelişme - Seyrek Yoğunluk          | < 51 Ki/Ha        | 0.20            |
| Gelişme - Düşük Yoğunluk           | 51 - 120 Ki/Ha    | 0.40 - 0.60     |
| Gelişme - Orta Yoğunluk            | 121 - 250 Ki/Ha   | 0.75 - 1.30     |
| Gelişme - Yüksek Yoğunluk          | 251 - 400 Ki/Ha   | 1.50 - 2.00     |
+------------------------------------+-------------------+-----------------+
| Sanayi ve Depolama Alanları        | -                 | TAKS:0.50 KAKS:0.80 |
| Kamu ve Sosyal Altyapı (Eğitim/Sağlık)| -              | Standart E:1.00 |
+------------------------------------+-------------------+-----------------+

Konut ve Yerleşme Alanları

• Meskûn Konut Alanları: Kentin halihazırda yapılaşmış geleneksel ve modern dokularını kapsar. Düşük yoğunluklu alanlarda brüt 80-120 kişi/ha için emsal 0,40-0,60; orta yoğunluklu alanlarda brüt 160-250 kişi/ha için emsal 0,80-1,30; yüksek yoğunluklu alanlarda ise brüt 310-385 kişi/ha için maksimum emsal 1,60-2,00 olarak sınırlandırılmıştır.

• Gelişme Konut Alanları: Kentsel genişleme bölgeleridir. Seyrek yoğunluklu alanlarda (<51 kişi/ha) emsal 0,20; düşük yoğunlukta (51-120 kişi/ha) emsal 0,40-0,60; orta yoğunlukta (121-250 kişi/ha) emsal 0,75-1,30; yüksek yoğunlukta (251-400 kişi/ha) emsal 1,50-2,00 aralığında kademelendirilmiştir.

Kentsel Çalışma, Ticaret ve Karma Kullanım Alanları

• Ticaret Alanları (T1): İş merkezleri, finans kurumları, çok katlı mağazalar, bürolar ve kültürel tesisleri içerir. Bu alanlarda patlayıcı, parlayıcı ve çevre sağlığına zararlı depolama ve imalathane faaliyetleri kesinlikle yasaklanmıştır.

• Karma Kullanım (Ticaret+Konut / TİCK, MİA): Tek başına konut kullanımına izin verilmez. Zemin ve yol kotundaki bodrum katların zorunlu olarak ticaret veya hizmet sektörüne tahsis edilmesi, konut giriş ve merdivenlerinin ise ticari sirkülasyondan tamamen bağımsız projelendirilmesi şarttır.

• Sanayi ve Depolama Alanları: Kirletici sanayi tesisleri kesinlikle dışlanmış olup biyolojik ve kimyasal arıtma tesisi taahhüdü aranır. Bu alanlarda maksimum KAKS: 0,80, TAKS: 0,50 olarak belirlenmiştir. Yeni ifraz edilecek sanayi parsellerinin alanı 1.500 m²'den, parsel cephesi 20 metreden, parsel derinliği ise 30 metreden az olamaz.

• Konut Dışı Kentsel Çalışma Alanları (KDKÇA): Çevre sağlığına tehdit oluşturmayan atölyeler, toptan ticaret birimleri, açık spor sahaları ve showroomların yer alabileceği alanlardır; ağır imalat yapılmasına izin verilmez.

Sosyal ve Teknik Altyapı Standartları

• Eğitim ve Sağlık Alanları: Kamusal veya özel okul ve sağlık tesisi alanlarında alt ölçekli planlarda özel bir emsal tanımlanmamışsa genel yapılaşma koşulu E=1,00 olarak uygulanır. Özel eğitim ve özel sağlık tesisi açılabilmesi için nazım imar planında bu amaçla fonksiyon değişikliği yapılması ve ilgili bakanlıkların (MEB, Sağlık Bakanlığı) taşra teşkilatlarından uygun görüş alınması zorunludur.

• Sosyo-Kültürel ve İbadet Alanları: Kütüphane, müze, halk eğitim merkezi ve cami/külliye alanlarında mimari çevreyle uyumlu yapılanma aranır; alt ölçekte aksi belirtilmedikçe emsal E=1,00 sınırını aşamaz. Kapalı spor tesislerinde ise emsal E=0,50 ile sınırlandırılmıştır.

• Açık ve Yeşil Alanlar (Parklar ve Rekreasyon): Park, rekreasyon ve kent ormanı alanları kamuya açık yeşil alanlar olup imar amacı dışında kullanılamaz. Park ve meydanların altında tabii zemin örtüsü korunmak ve zemin üstü peyzaj standardını zedelememek kaydıyla yer altı otoparkı düzenlenebilir.

İmar Planlama Çalışmalarının Kentsel Gelişime Etkileri

Trabzon Büyükşehir Belediyesi'nin Of, Vakfıkebir ve Çarşıbaşı ilçelerini kapsayan nazım imar planlarını yürürlüğe koyması ve plan notlarıyla yapılaşma disiplini getirmesi, kentsel makroform üzerinde çok yönlü etkiler doğurmuştur:

1. Parçacıl Planlamanın Sona Ermesi: Mülga belde belediyeleri döneminden kalan plan uyuşmazlıkları ve yetki karmaşası giderilmiş; ilçe sınırlarını aşan vadi koridorları, kıyı bantları ve transit karayolları üzerinde bütüncül bir planlama disiplini kurulmuştur.

2. Kıyı ve Doğa Alanlarının Güvenceye Alınması: Karadeniz sahil şeridinde kontrolsüz dolgu ve kaçak yapılaşma engellenmiş; dolgu alanları millet bahçeleri, fuar, park ve rekreasyon odaklı kamu yararına ayrılmıştır.

3. Afet Güvenliği Odaklı Kentsel Dönüşüm: Heyelan ve taşkın eşiklerinin nazım plana işlenmesi ve zemin etüdü şartlarının sıkılaştırılması, yapı stokunun zemin taşıma kapasitesiyle uyumlu hale getirilmesine yasal dayanak sağlamıştır.

4. Emsal Transferi ile Mülkiyet Uyuşmazlıklarının Çözümü: 18. madde uygulamalarında yaşanan terk oranları (%45 üzeri DOP) nedeniyle tıkanan kentsel gelişme alanları, yenilikçi emsal transferi yöntemiyle mülkiyet mağduriyetleri yaratılmadan kamu eline geçirilmiştir.

5. Dengeli Ekonomik Havza Gelişimi: Vakfıkebir OSB ile batı kanadı, Of'un ticaret ve tarımsal sanayisi ile doğu kanadı organize üretim alanlarına kavuşturularak istihdamın tek bir merkezde (Ortahisar) yığılmasının önüne geçilmiştir.

Kaynakça

• Trabzon Büyükşehir Belediyesi - 1/5.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Hükümleri ve Notları

• Trabzon Büyükşehir Belediyesi - I. Planlama Bölgesi 1/25.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Notları (Karar No: 523)

• Trabzon Büyükşehir Belediyesi - III. Planlama Bölgesi 1/25.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Notları (Karar No: 524)

• Trabzon Büyükşehir Belediyesi - II. Planlama Bölgesi 1/25.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Notları (Karar No: 587)

• Trabzon Büyükşehir Belediyesi - IV. Planlama Bölgesi 1/25.000 Ölçekli Nazım İmar Planı Plan Notları (Karar No: 588)

• Vakfıkebir Belediyesi - İmar ve Meclis Kararları Arşivi

• Çarşıbaşı Belediyesi - İmar Komisyonu ve Meclis Kararları