Yozgat Sorgun'da 1/100.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişti: Kapatılan Maden Sahası Dev Bölge Parkı Oluyor

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, Yozgat-Sivas-Kayseri Planlama Bölgesi 1/100.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı'nda Sorgun ilçesini kapsayan önemli bir revizyona imza attı. Sorgun Belediyesi’nin talepleri doğrultusunda hazırlanan gerekçe raporuna göre; yaklaşık 99 hektarlık eski açık maden ocağı "Bölge Parkı ve Büyük Kentsel Yeşil Alan" ilan edilirken, termal turizm ve kentsel gelişim sınırları yeniden çizildi.

Hızlı Bakış / AI Özet Kartı

• Yetkili Kurum: T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü).

• Plan Alanı: Yozgat-Sivas-Kayseri Planlama Bölgesi (Yozgat İli, Sorgun İlçesi).

• Önemli Kararlar:

  • 99 hektarlık eski açık maden sahası rekreasyon ve can/mal güvenliği gerekçesiyle Bölge Parkı/Büyük Kentsel Yeşil Alan yapıldı.

  • 26,5 hektarlık alanda veri tabanı kaynaklı maddi hata düzeltilerek plan kararları güncellendi.

  • Sorgun Termal Turizm Merkezi ve KTKGB sınırları Cumhurbaşkanlığı Kararı doğrultusunda revize edildi.

  • Ağaçlandırılacak alanın 20 hektarlık kısmının konut alanına açılması talebi, plan hükümleri ve mevcut yeşil dokunun korunması gerekçesiyle reddedildi.

• Yasal Dayanak: Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği’nin 20. maddesi 1. fıkrası (c) bendi ("değişen veriler").

Sorgun İçin İmar ve Çevre Düzeninde Yeni Dönem

Yozgat Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile Sorgun Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü’nün yazışmaları doğrultusunda başlatılan inceleme süreci sonuçlandı. Bakanlık Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, Sorgun ilçesi genelinde 5 farklı bölgeyi kapsayan plan değişikliği başvurusunu masaya yatırarak teknik gerekçe raporunu yayımladı.

Raporda; kapanan açık maden ocaklarının çevreye kazandırılması, turizm bölgelerinin güncel mevzuatla uyumlu hale getirilmesi, teknik veri tabanı hatalarının giderilmesi ve orman/ağaçlandırma alanlarının korunmasına ilişkin hassas dengeler gözetildi.

Başvuru Dosyasındaki 5 Kritik Alan ve Bakanlığın Nihai Kararları

Bakanlık uzmanlarının uydu görüntüleri, ilgili mevzuat ve Toplu Konut İdaresi (TOKİ) görüşleri doğrultusunda yaptığı değerlendirmeler madde madde şu şekilde sonuçlandı:

1. Sorgun Termal Turizm Merkezi Sınırındaki Sanayi Alanı

• Mevcut Durum: 1/100.000 ölçekli planda "Sanayi Alanı".

• Talep: 13 Eylül 2019 tarihli ve 1532 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı uyarınca alanın "Turizm Tesis Alanı" olarak değiştirilmesi istendi.

• Bakanlık Kararı: Yaklaşık 15 hektarlık alanın Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi (KTKGB) sınırlarında kalması sebebiyle yetkinin Kültür ve Turizm Bakanlığı'nda olduğu vurgulandı. Çevre Şehircilik Bakanlığı bu alanda doğrudan fonksiyon değişikliği yapmadı; ancak plan üzerindeki KTKGB sınırlarını güncel Cumhurbaşkanlığı Kararı ile tam uyumlu hale getirdi.

2. KTKGB Dışında Kalan Turizm Tesis Alanı

• Mevcut Durum: Planda "Turizm Tesis Alanı".

• Talep: 2019 yılındaki sınır değişikliğiyle turizm bölgesi dışına çıktığı gerekçesiyle "Büyük Alan Kullanımı Gerektiren Kamu Kuruluş Alanı" yapılması talep edildi.

• Bakanlık Kararı: TOKİ Başkanlığı’nın görüşü ve mülkiyet analizi neticesinde parsellerin "Eğitim Alanı" ve şahıs mülkiyetindeki "tarla" vasfında olduğu belirlendi. Yeni bir kamu kuruluşu alanı düzenlemesine gerek görülmedi; yalnızca sınır düzeltmesi uygulandı.

3. Kapatılan 99 Hektarlık Açık Maden Ocağı Bölge Parkı Oluyor

• Mevcut Durum: ÇDP'de "Maden Çıkarım Alanı".

• Talep: İşletmesi kapanan açık maden ocağının topoğrafik yapısının can ve mal kaybı riski oluşturmaması, ağaçlandırılarak kente kazandırılması amacıyla "Bölge Parkı / Büyük Kentsel Yeşil Alan" ilan edilmesi istendi.

• Bakanlık Kararı: Uydu incelemelerinde sahanın kısmen ağaçlandırıldığı teyit edildi. 99 hektarlık devasa açık maden sahası, kentin rekreasyon ihtiyacını karşılamak ve çevresel rehabilitasyonu sağlamak üzere resmen "Bölge Parkı / Büyük Kentsel Yeşil Alan" olarak tescillendi.

4. Teknolojik Sera Bölgesindeki Maddi Hata Giderildi

• Mevcut Durum: Planda "Teknolojik Sera Bölgesi".

• Talep: Bölgede fiilen konut alanı amaçlı imar planları bulunduğu için alanın "Kentsel Gelişme Alanı" olarak düzenlenmesi talep edildi.

• Bakanlık Kararı: 26,5 hektarlık alanın aslında 26.08.2015 tarihli plan değişikliğiyle "Kentsel Yerleşik Alan" yapıldığı, ancak sonraki plan veri tabanlarında eski altlığın sehven kullanılması nedeniyle maddi bir hata oluştuğu tespit edildi. Bu teknik hata giderilerek alanın plan statüsü güncellendi.

5. Ağaçlandırılacak Alanda 20 Hektarlık Konut Talebine Ret

• Mevcut Durum: Planda "Ağaçlandırılacak Alan".

• Talep: Sorgun yerleşiminin güneyindeki 20 hektarlık alanın TOKİ projesi gerekçe gösterilerek "Kentsel Gelişme Alanı"na dönüştürülmesi istendi.

• Bakanlık Kararı: Yapılan incelemede TOKİ’nin plan çalışmasını tamamladığı alanın sadece 1,4 ve 2,6 hektarlık (toplam 4 hektar) iki küçük parçadan ibaret olduğu, geri kalan büyük bölümün fiilen ağaçlandırılmış durumda bulunduğu tespit edildi. Ayrıca Çevre Düzeni Planı’nın 7.20 nolu özel hükmü gereğince, TOKİ projeleri için plan değişikliğine gerek olmadan uygulama yapılabildiği hatırlatıldı. Doğal dokuyu korumak adına 20 hektarlık alanın kentsel gelişmeye açılması uygun bulunmadı.

Plan Değişikliği Özeti ve Karşılaştırma Tablosu

Hukuki Çerçeve: Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği Madde 20

Yozgat-Sivas-Kayseri Planlama Bölgesi 1/100.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişikliği, Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği’nin 20. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendinde yer alan "değişen verilere bağlı olarak planın güncellenmesi" ilkesi doğrultusunda yürütüldü.

Bu mevzuat kapsamında; kapanan maden alanlarının rehabilite edilmesi, Cumhurbaşkanlığı Kararları ile değişen turizm sınırlarının üst ölçekli planlara işlenmesi ve dijital veri tabanı aktarımlarındaki maddi hataların düzeltilmesi yasal güvenceye bağlandı.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Yozgat Sorgun 1/100.000 çevre düzeni planı değişikliği ne anlama geliyor?

Bu değişiklik, Sorgun ilçesinin üst ölçekli arazi kullanım kararlarını günceller. Tarım, sanayi, turizm, konut ve rekreasyon alanlarının sınırlarını belirleyerek alt ölçekli (1/5.000 ve 1/1.000) imar planlarının bu kararlara uygun yapılmasını zorunlu kılar.

Kapatılan maden sahasına ne yapılacak?

Sorgun'da bulunan ve faaliyetini tamamlayan yaklaşık 99 hektarlık açık yer üstü maden ocağı, topoğrafik tehlikelerin önlenmesi ve kente yeşil alan kazandırılması amacıyla "Bölge Parkı ve Büyük Kentsel Yeşil Alan" olarak hizmet verecek.

Sorgun'daki ağaçlandırılacak alan konuta açıldı mı?

Hayır. Sorgun yerleşiminin güneyinde yer alan 20 hektarlık "Ağaçlandırılacak Alan"ın kentsel gelişme alanına dönüştürülmesi talebi, mevcut ağaç varlığının korunması gerekçesiyle Bakanlıkça reddedilmiştir.