Sivas’ta 40 Yıllık Kızılırmak Kentsel Kıyı Dönüşümü Başladı: 255 Bin m² Dolgu, İmar ve Master Plan Süreci

Sivas Turizm Master Planı kararları doğrultusunda başlatılan Kızılırmak Projesi’nde ilk etap temel atma töreni yapıldı. 65 bin metrekarelik ilk etapta 200 metrelik Sokak Lezzetleri Binası yükselirken, nehrin karşı kıyısında 255 bin metrekarelik alanda 70 milyon TL’lik dolgu ve 30 bin metrekarelik yapay göl çalışmaları yürütülüyor.

1. 40 Yıllık "Kızılırmak Akar, Sivaslılar Bakar" Söylemi Tarihe Karışıyor

Sivas’ın on yıllardır gündeminde yer alan ve kentin nehirle doğrudan temasını hedefleyen dev vizyon yatırımı Kızılırmak Projesi’nde ilk fiziki temel atıldı. Sivas Belediyesi tarafından yürütülen 1. Etap çalışmaları kapsamında yer alan 200 metre uzunluğundaki Sokak Lezzetleri Binası için geniş katılımlı bir temel atma töreni gerçekleştirildi.

Törene Sivas Belediye Başkanı Dr. Adem Uzun, Vali Yardımcısı İlhami Doğan, il protokolü, Ticaret ve Sanayi Odası (STSO) Başkanı Zeki Özdemir, Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği (SESOB) Başkanı Hakan Demirgil, Ticaret Borsası Başkanı Hayrullah Karakaya, siyasi parti temsilcileri, sivil toplum kuruluşları ve teknik heyetler katıldı.

Sivas’ın mekânsal planlama tarihinde kritik bir eşik olan proje hakkında konuşan sivil toplum ve meslek odası başkanları, Kızılırmak koridorunun kente kazandırılmasının yerel kalkınma ve kent ekonomisi açısından tarihi bir kazanım olduğunu vurguladı.

2. Kentsel Tasarım ve Turizm Master Planı Kararları Sahaya Yansıyor

Projenin yalnızca bir peyzaj ya da yeme-içme alanı olmadığını, Sivas için hazırlanan üst ölçekli Turizm Master Planı vizyonunun doğrudan bir mekânsal uygulaması olduğunu belirten Belediye Başkanı Dr. Adem Uzun, projenin arka planını şu sözlerle aktardı:

“Yaklaşık 20 yıl önce şehrimizde valilik yapan Hasan Canpolat ile bu projeyi konuşmuştuk ve kendisi o dönemde bu projeyi yapmak istediğini söylemişti. Bugün bu hayalin gerçekleşmesinden büyük mutluluk duyuyoruz. Sivas’ta meşhur bir söz vardır: ‘Kızılırmak akar, Sivaslılar bakar.’ Artık bu durum tarihe karışıyor. Bu proje bir park değil; şehrin çehresini değiştirecek, Eskişehir’in Porsuk Çayı ile yakaladığı kentsel kıyı sıçramasını Sivas’a yaşatacak bir makro dönüşüm projesidir.”

İlk etap kapsamında temeli atılan yapı; yaklaşık 200 metre uzunluğunda tek bir hat üzerinde tasarlanan 24 bağımsız dükkândan oluşuyor. Tasarım; üniversite öğrencileri, yerli halk ve turistler için akarsu kıyısında kontrollü, denetimli ve mekânsal disiplini sağlanmış modern bir buluşma noktası oluşturmayı hedefliyor.

3. 1. Etap Mekânsal Donatıları: 65 Bin Metrekarelik Rekreasyon Koridoru

Kızılırmak kıyısında konumlandırılan 65 bin metrekarelik 1. etap alanı, teknoloji, tarih ve yeşil alan donatılarını bir araya getiren karma bir kentsel fonksiyon şemasına sahip:

• Aktif Yaşam ve Ulaşım Aksları: Kesintisiz yürüyüş koridorları, bisiklet yolları ve koşu parkurları.

• Kültürel ve Sembolik Odaklar: Saat kulesi, yel değirmeni, Osmanlı sebili ve kentin hafızasındaki 35 önemli şahsiyetin yaşatılacağı Sivas Meşhurlar Parkı.

• Yeni Nesil ve Teknoloji Odakları: Dron futbol sahası, gençlik buluşma noktaları, Cyber Kafe ve Fadlum Kafe-Restoran.

• Açılış Takvimi: 1. Etap alanının 2027 yılı Mayıs sonu veya Haziran ayı başı itibarıyla tamamlanarak hizmete açılması hedefleniyor.

4. Altyapı, Dolgu ve Zemin İyileştirme: 255 Bin m² Sahada 70 Milyon TL’lik Operasyon

Kızılırmak Projesi’nin en dikkat çeken mühendislik ve harita/arazi yönetimi boyutu ise nehrin karşı kıyısında yürütülen devasa arazi hazırlık çalışmaları oluşturuyor.

• 70 Milyon TL’lik Dolgu İhalesi: Nehir taşkın yatağı ve kıyı bandının imar planı kararlarına uygun şekilde güvenli kotlara ulaştırılması amacıyla yaklaşık 255 bin metrekarelik alanda 70 milyon TL bütçeli dolgu ihalesi yapıldı ve sahada dolgu süreci kesintisiz devam ediyor.

• 30 Bin m²’lik Yapay Su Yüzeyi: Zemin ıslah ve kot düzenleme çalışmaları kapsamında alanda bulunan doğal çöküntü alanı, 30 bin metrekare büyüklüğünde bir göl alanına dönüştürüldü.

• 2. Etap Hedefi (2027–2028): Gelecek yıl inşaatına başlanacak olan 2. etapta; göl rekreasyon alanı, kayıkhane, amfi tiyatro ve konser meydanı, müzeler, eğitim yapıları, kuş gözlem vadisi ve endemik bitki seraları hayata geçirilecek.

5. Koruma İmarı ve Kurumlar Arası Protokol: Tarihi Eğri Köprü Turizme Açılıyor

Projenin tarihi doku ve kültür mirası ayağında ise Selçuklu mirası Tarihi Eğri Köprü yer alıyor. Köprünün kıyı koridoruyla entegrasyonunda çoklu mülkiyet ve yetki süreçleri titizlikle işletildi:

1. Kurumlar Arası Protokol: Mülkiyeti ve sorumluluğu Karayolları Genel Müdürlüğü’nde bulunan tarihi köprü için Sivas Belediyesi ile Karayolları arasında iş birliği protokolü imzalandı.

2. Aydınlatma ve Çevre Tasarım Projesi: Köprünün mimari hatlarını ortaya çıkaracak aydınlatma ve rekreasyon bağlantı projesi belediye teknik ekiplerince hazırlanarak Karayolları’na teslim edildi.

3. Anıtlar Kurulu Onayı: Hazırlanan röleve, restitüsyon ve aydınlatma projeleri Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun (Anıtlar Kurulu) onayına sunuldu. Onay işlemlerinin ardından fiziki uygulama belediye tarafından gerçekleştirilecek.

6. Makro Koridor: 4 Etaplı Bütüncül Nehir Islahı

Başkan Dr. Adem Uzun, Kızılırmak Projesi’nin yalnızca kıyıdaki 1. ve 2. etapla sınırlı kalmayacağını, kentin içerisinden geçerek Kızılırmak ile birleşen Mısmılırmak vadisini de içine alan 4 etaplı makro bir kentsel dönüşüm vizyonu olarak planlandığını açıkladı:

7. Harita & Şehircilik Analizi: Kıyı Çizgisi, Dolgu ve Kentsel Kıyı Koridoru Neden Önemli?

Harita Haber teknik heyetinin projeye dair öne çıkardığı temel şehircilik ve harita dinamikleri:

• Kentsel Kıyı Koridoru Oluşturulması: Türkiye'deki birçok nehir kentinde olduğu gibi kentin akarsudan kopuk gelişme alışkanlığı, 4 etaplı master planla kırılıyor. Akarsu taşkın sınırları ve kıyı kenar çizgisi mevzuatına uyumlu olarak pasif taşkın yatakları aktif rekreasyon alanına dönüştürülüyor.

• Büyük Ölçekli Zemin İyileştirme: 255 bin metrekarelik sahada yapılan 70 milyon TL’lik dolgu ve gölet oluşturma hamlesi; alüvyal nehir yatağında zemin mekaniği ve kot dengeleme çalışmalarının önemini ortaya koyuyor.

• Çok Kurumlu Planlama Modeli: Karayolları, Anıtlar Kurulu, DSİ ve Yerel Yönetim koordinasyonuyla tescilli yapıların kentsel rekreasyon aksına dahil edilmesi başarılı bir kurumlar arası model teşkil ediyor.