İstanbul’un kuzey ormanları, su havzaları ve verimli tarım kuşaklarını koruyarak kırsal kalkınmayı destekleyen ekoturizm planlama modeli yürürlüğe girdi. 0.10 emsal, maksimum 2 kat yapılaşma ve tek parsel bütünlüğü şartıyla Şile, Çatalca, Beykoz ve Silivri gibi ilçelerde kesinleşen yeni imar kararları; marjinal tarım arazilerinde sürdürülebilir, doğayla entegre ve butik turizm yatırımlarının idari çerçevesini netleştirdi.

İstanbul Bütününde Ekoturizm ve Kırsal Turizm Alanlarının İmar Planlama Esasları, Uygulama Koşulları ve İdari Süreç Raporu

İstanbul metropolü, dinamik kentsel büyüme dinamiklerini sürdürürken kuzey ormanları, zengin su toplama havzaları, tarımsal üretim alanları ve geleneksel köy yerleşimleri ile çok katmanlı bir kırsal mirasa ev sahipliği yapmaktadır. Doğal alanların korunarak yerel kalkınmaya dahil edilmesi, çağdaş şehircilik vizyonunun ve sürdürülebilir bölge planlamasının temel odaklarından biridir. Bu doğrultuda ekoturizm, kırsal turizm ve ekolojik turizm fonksiyonları; doğayı koruyan, tarımsal sürekliliği güçlendiren ve kırsal nüfusa nitelikli ekonomik değer sağlayan stratejik bir planlama aracı olarak benimsenmektedir. Üst ölçekli çevre düzeni planlarından en alt kademedeki uygulama imar planlarına kadar kurgulanan bu model, kentin doğal eşiklerini korurken ekolojik turizm yatırımlarına güvenli ve şeffaf bir kurumsal zemin sunmaktadır.   

Planlama Hiyerarşisi ve Üst Ölçekli Kararlar

Türkiye'deki mekansal planlama düzeni, Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği ile belirlenen ve her plan kademesinin bir üst ölçekteki plan ilke ve kararlarına uygun olmasını sağlayan kademeli birliktelik ilkesine dayanmaktadır. İstanbul ölçeğinde ekolojik ve kırsal turizm yatırımlarının planlanması, en üst kademedeki Mekansal Strateji Planları doğrultusunda hazırlanan 1/100.000 ölçekli İstanbul Çevre Düzeni Planı ile başlamaktadır.   

İstanbul Çevre Düzeni Planı, kentin geleceğe yönelik makroformunu doğu-batı aksında dengeli bir biçimde geliştirirken kuzeydeki orman alanlarını, içme suyu havzalarını ve tarımsal üretim kuşaklarını mutlak koruma altına almaktadır. Çevre Düzeni Planı hükümleri, kentin kırsal nitelikli yerleşimlerinde ve tarımsal potansiyel barındıran çeperlerinde agro-turizm (çiftlik turizmi), yayla turizmi, botanik gözlemciliği, foto safari, atlı doğa gezintisi ve doğa yürüyüşü gibi açık alan aktivitelerini destekleyen bir kalkınma çerçevesi çizmektedir. Bu üst ölçekli stratejiler, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından onaylanan 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planları aracılığıyla mekansal kararlara aktarılmakta ve ilgili ilçe belediyelerince hazırlanan 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planları ile sahada hayata geçirilmektedir.   

Mekansal planlama terminolojisinde ekoturizm ile kırsal turizm birbirini tamamlayan işlevlere sahiptir. Ekoturizm, daha geniş ölçekte arazinin ekolojik dengesini, toprak kabiliyetini, flora ve fauna bütünlüğünü korumayı amaçlayan bir arazi kullanım ve çevre düzeni kararıdır. Kırsal turizm ise yerel mimariyle uyumlu, tarımsal faaliyetlerle bütünleşen ve yöre halkının ekonomik refahını destekleyen butik konaklama ve agro-turizm tesislerinin işletilmesine odaklanan bir tesisleşme modelidir.   

İmar Plan Notları, Yapılaşma Standartları ve Tesis Nitelikleri

Ekoturizm ve kırsal turizm alanlarında yapılaşma şartları, doğal dokunun korunması ve arazinin geçirgen yapısının sürdürülmesi amacıyla kontrollü ve düşük yoğunluklu olarak tanımlanmaktadır. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ilke kararları ile onaylı çevre düzeni planı notları, bu alanlarda tabiatla bütünleşen yatay mimariyi ve ada bazında bütüncül tasarımı esas almaktadır.   

Planlama ve Yapılaşma Kriteri	Mevzuat ve Plan Notu Standart Değeri	Uygulama Esasları ve Açıklaması
Emsal (KAKS)	0.10	Parsel alanının en çok yüzde 10'u kadar toplam inşaat alanı üretilebilmektedir.
Taban Alanı Katsayısı (TAKS)	En çok yüzde 40	Zemin oturumu dengelenerek arazinin doğal geçirgenliği ve toprak yapısı muhafaza edilmektedir.
Bina Yüksekliği ve Kat Adedi	En çok 2 Kat (Yençok 6.50 ile 7.50 metre)	Ağaç boyu ve çevre peyzajı ile uyumlu yatay mimari standartları uygulanmaktadır.
Maksimum Kapalı İnşaat Sınırı	1500 ile 2000 metrekare	Arazi büyüklüğü geniş dahi olsa, toplam kapalı inşaat hacmi bu üst eşik aralığında dengelenmektedir.
Asgari Proje Alanı Büyüklüğü	15000 ile 25000 metrekare	Bütüncül ekosistem ve rekreasyon alanları için asgari büyüklük aranmakta, mevcut geçiş planlarında 15000 metrekare kabul edilmektedir.
Açık Alan ve Yeşil Doku Oranı	Alanın en az yüzde 30 ile yüzde 50'si	Parsel yüzölçümünün büyük bölümü doğal yeşil doku, organik tarım ve açık peyzaj alanı olarak tahsis edilmektedir.
Bodrum Kat Kullanımı	En çok 1 bodrum kat	Bodrum katlar mutfak, depo, teknik hacim gibi servis alanlarına tahsis edilmektedir.
Mülkiyet ve Parselasyon Esası	Tek Ada / Tek Parsel Bütünlüğü	Tesislerin işletme sürekliliği ve ekolojik dengesi için alanın bütüncül biçimde tek parsel olarak planlanması esastır.

  

Ekoturizm ve kırsal turizm alanlarında yer alacak konaklama tesisleri, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmeliği hükümlerine uygun biçimde belgelendirilmektedir. İlgili mevzuat uyarınca kırsal turizm tesisleri, çiftlik evi, köy evi veya dağ evi konseptinde asgari 5, azami 30 oda kapasitesiyle butik ölçekte projelendirilmektedir. Mimari projelerde taş, ahşap ve kerpiç gibi yöresel yapı malzemelerinin kullanımı teşvik edilerek bölgenin geleneksel kimliği yaşatılmaktadır. İmar planlarında kamping veya eko-turizm fonksiyonu bulunan parsellerde mobil ev (tiny house) yerleşimine olanak tanınmakta; her mobil ev ünitesi için asgari 250 metrekare açık alan ayrılması ve işletme genelinde 5 ile 49 birim arasında kapasite oluşturulması kuralı uygulanmaktadır.   

Kurum Görüşleri, Tarım Dışı Kullanım ve Havza Koruma Esasları

İstanbul'da bir arazinin ekoturizm veya kırsal turizm fonksiyonuna kavuşturulabilmesi için alt ölçekli imar planı teklifinden önce kapsamlı bir kurumsal mutabakat süreci tamamlanmaktadır. Bu süreç, ilgili kamu idarelerinin kendi mevzuatları doğrultusunda arazinin uygunluğunu teyit etmesini sağlamaktadır.   

İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bünyesinde yürütülen 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu kapsamındaki izinler, planlama sürecinin başlangıç adımıdır. Ekoturizm yatırımları tarım dışı kullanım sınıfında değerlendirildiğinden, projelerin tarımsal verimliliği daha sınırlı olan marjinal tarım arazisi vasfındaki sahalarda konumlandırılması hedeflenmektedir. Toprak Koruma Kurulu tarafından yerinde yapılan incelemeler neticesinde düzenlenen tarım dışı kullanım izinleri, arazinin çevresindeki tarımsal bütünlüğü koruyarak planlamaya dahil edilmesine imkan tanımaktadır.   

İstanbul'un su kaynaklarının korunması noktasında İSKİ İçmesuyu Havzaları Yönetmeliği yol gösterici kurallar içermektedir. Ömerli, Darlık, Terkos, Büyükçekmece ve Sazlıdere gibi kentin can damarı olan içme suyu havzalarında koruma kuşaklarına göre kademeli yapılaşma rejimleri tatbik edilmektedir:   

• Mutlak ve Kısa Mesafeli Koruma Kuşakları (0 - 1000 Metre): Su toplama rezervuarlarının ilk 1000 metrelik hassas bandında içme suyu kalitesinin eksiksiz muhafazası amacıyla İSKİ'nin arıtma ve iletim altyapıları ile doğal orman örtüsünün geliştirilmesine odaklanılmaktadır.   

• Orta ve Uzun Mesafeli Koruma Kuşakları (1000 Metre ve Üzeri): Bu kuşaklarda yer alan kırsal nitelikli alanlarda, ileri biyolojik paket atıksu arıtma ünitelerinin kurulması, atık suların havza dışına aktarılması ve sızdırmaz foseptik altyapılarının eksiksiz tamamlanması şartıyla, düşük yoğunluklu kırsal turizm ve eko-agro turizm projelerine onay verilmektedir.   

Tarımsal ve hidrolojik onayların yanı sıra Orman Genel Müdürlüğü, Devlet Su İşleri (DSİ), Karayolları, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile varsa Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu ve Tabiat Varlıklarını Koruma Komisyonu'ndan olumlu görüşlerin eksiksiz alınmasıyla plan teklif dosyası olgunlaştırılmaktadır.   

İmar Planı Teklifi, Askı İlan ve Kesinleşme Prosedürü

İstanbul sınırları dahilinde hazırlanan ekoturizm amaçlı imar planları, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 8. maddesi ve Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği çerçevesinde şeffaf ve katılımcı bir idari prosedür takip edilerek yürürlüğe konulmaktadır.   

İşlem Aşaması	Görevli ve Yetkili İdare	Yasal Süre ve İdari İşlem	Hukuki Sonuç ve Açıklama
1. Hazırlık ve Kurum Görüşleri	İlgili Bakanlıklar, İSKİ, Tarım Md.	Yaklaşık 3 - 6 Ay	Arazinin fiziki, jeolojik ve sektörel uygunluğu resmi kurum görüşleriyle belgelenir.
2. Plan Teklifinin Sunulması	İBB Şehir Planlama Md. & İlçe Belediyesi	Plan İnceleme Süreci	1/5000 ölçekli NİP ve 1/1000 ölçekli UİP teklif paftaları ile gerekçe raporu idareye iletilir.
3. Belediye Meclisi Kararı	İBB Meclisi & İlçe Belediye Meclisi	Olağan Meclis Toplantısı	İmar komisyonu raporu doğrultusunda meclis kararı alınarak plan teklifi kabul edilir.
4. Askı İlan Süreci	Büyükşehir / İlçe İlan Panoları ve Web	30 Gün (1 Ay)	Plan paftaları fiziki panolarda ve Plan Askı Portalı'nda halkın incelemesine açılır.
5. İtirazların İncelenmesi	Belediye Meclisi	Kanuni İnceleme Süresi	Askı süresi içinde iletilen vatandaş ve kurum talepleri meclis gündeminde değerlendirilir.
6. Askıdan İniş ve Kesinleşme	Planlama ve Şehircilik Müdürlüğü	Askı Bitiş Günü	İtirazların karara bağlanması veya askı süresinin tamamlanmasıyla plan kesinleşir.
7. Ruhsat ve Uygulama	İlçe Belediyesi İmar Müdürlüğü	Proje Onay Süreci	Yürürlüğe giren plana göre imar çapı düzenlenir, mimari proje onaylanarak ruhsat verilir.

  

İmar planlarının askıya çıkarılması, yerel yönetimlerin karar alma mekanizmasında şeffaflığı sağlayan temel bir aşamadır. Belediye başkanınca onaylanan planlar, belediye hizmet binasındaki ilan panosunda ve dijital askı sistemlerinde eş zamanlı olarak 30 gün boyunca askıda tutulur. Bu süre zarfında parsel malikleri ve ilgililer plan kararlarını detaylıca tetkik edebilmektedir. Askı süresinin tamamlanmasının ardından kesinleşen imar planı yürürlükteki mevzuat statüsünü kazanmakta ve ruhsatlandırma safhasına geçilmektedir.   

İstanbul İlçelerinde Yürürlüğe Giren ve Askıdan İnen Plan Örnekleri

İstanbul'un ekoturizm ve kırsal turizm potansiyeli kentin doğu ve batı yakasındaki kırsal nitelikli ilçelerde yoğunlaşmaktadır. Şile, Çatalca, Beykoz ve Silivri ilçelerinde son yıllarda onaylanan, askı süreci tamamlanarak kesinleşen imar planları bölgedeki ekolojik turizm yatırımlarının önünü açmıştır.   

İlçe	Bölge / Mahalle	Onaylanan Plan Türü ve Ölçeği	Planlama Fonksiyonu ve Hedefleri
Şile	Ahmetli ve Meşrutiyet Mahalleleri	1/5000 NİP ve 1/1000 UİP İlave ve Revizyon Planı	Geleneksel kırsal yerleşim dokusuyla uyumlu turizm ve rekreasyon odakları oluşturulmuştur.
Şile	Batı Sahil Kümesi ve Ağva	1/5000 Nazım İmar Planı ve Turizm Notu Değişikliği	Sahil köylerinde butik konaklama, açık alan aktiviteleri ve doğa sporları tesisleri tanımlanmıştır.
Çatalca	Kabakça Mahallesi	1/1000 Uygulama İmar Planı Değişikliği	Yerel doku muhafaza edilerek kırsal hizmet ve rekreasyon fonksiyonları geliştirilmiştir.
Çatalca	Subaşı Mahallesi	1/5000 NİP ve 1/1000 UİP Değişikliği	Tarımsal çeperde kamu ve kırsal tesis dengesi gözetilerek plan kesinleştirilmiştir.
Çatalca	Yazlık Mahallesi	Kırsal Nitelikli Yerleşmeler 1/5000 Nazım İmar Planı	Kırsal kalkınmayı destekleyen, doğa ile entegre konaklama ve tarım odaklı kullanım sağlanmıştır.
Beykoz	Polonezköy ve Riva Havzası	Doğal Sit Alanı Koruma Amaçlı İmar Planları	Tabiat parkı kimliği korunarak ahşap ağırlıklı eko-pansiyonculuk standartları yürürlüğe girmiştir.
Silivri	Değirmenköy ve Danamandıra Aksı	Kırsal Yerleşim ve Agro-Turizm Plan Kararları	Organik tarım alanlarıyla bütünleşen çiftlik turizmi ve doğa rekreasyonu alanları açılmıştır.

  

Şile ilçesinde Ahmetli ve Meşrutiyet mahallelerinde askıdan inerek yürürlüğe giren planlar, ilçe merkezine yakın doğa alanlarının nitelikli eko-turizm yerleşkelerine ev sahipliği yapmasını sağlamıştır. Batı Sahil Kümesi'nde ve Ağva havzasında kesinleşen plan hükümleri ise düşük taban oturumlu, bahçeli ve taş-ahşap mimarili butik turizm yatırımlarına zemin hazırlamıştır.   

Çatalca ilçesi genelinde Subaşı, Kabakça ve Yazlık mahallelerinde askı ilan süreçleri tamamlanan nazım ve uygulama imar planları, İstanbul'un batı yakasındaki agro-turizm potansiyelini canlandırmıştır. Bu planlar sayesinde kırsal karakter korunurken, bölgeye özgü tarım ürünlerinin tanıtıldığı çiftlik turizmi alanları planlı biçimde hayata geçirilmektedir. Beykoz'un Polonezköy ve Riva kuşaklarında uygulanan koruma amaçlı planlar ile Silivri'nin kırsal mahallelerindeki plan kararları da benzer biçimde ekolojik dengeyi kalkınma ile birleştirmektedir.   

Proje Geliştirme, Ruhsatlandırma ve Yatırım Yönetimi

İstanbul'da ekoturizm ve kırsal turizm yatırımı gerçekleştirecek girişimcilerin yasal süreçleri eksiksiz tamamlaması, tesislerin uzun vadeli başarısını ve marka değerini güvenceye almaktadır.   

İlk olarak planlanacak arazinin tapu ve mülkiyet sınırlarının netleşmiş olması ve imar mevzuatının aradığı resmi kadastral bir yola cephe sağlaması gerekmektedir. Yatırım sürecinin kurumsal niteliğini pekiştirmek amacıyla projeye başlarken Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan Turizm Yatırım Belgesi alınması tavsiye edilmektedir. Yapı inşaatı tamamlanıp yapı kullanma izin belgesi alındıktan sonra bu belge Turizm İşletme Belgesi'ne çevrilerek resmi turizm tesisi statüsü tescillenmektedir.   

Tesisin mimari tasarımında yöresel malzemelerin kullanılması, binaların arazi topoğrafyasına uyumlu biçimde kademelendirilmesi ve alanın en az yarısının doğal yeşil örtüyle açık bırakılması projeye değer katmaktadır. Çatılarda güneş enerjisi panellerinin tercih edilmesi, yağmur suyu hasadı depolama alanlarının kurulması ve çevre yönetmeliklerine tam uyumlu paket biyolojik arıtma sistemlerinin devreye alınması, tesislerin sürdürülebilir yeşil işletme unvanı kazanmasını sağlamaktadır.   

İstanbul'un üst ölçekli planlama vizyonu ile yerel belediyelerin kesinleşmiş imar planları birlikte ele alındığında; ekoturizm ve kırsal turizm yatırımları, metropolün yeşil dokusunu geleceğe taşıyan, kırsal toplulukların refahını artıran ve doğa dostu bir yaşam alanı sunan kıymetli bir şehircilik başarısı olarak yükselmektedir.   

1. Ekoturizm nedir?

Doğal çevreye zarar vermeden, doğayı, yaban hayatını ve yerel kültürü koruyarak yapılan dinlenme, gezi ve keşif faaliyetleridir.

2. Kırsal turizm ile ekoturizm arasındaki fark nedir?

Ekoturizm arazinin doğal dengesini ve yeşil dokusunu korumayı hedefleyen üst ölçekli bir plan kararıdır; kırsal turizm ise köy hayatını, çiftlik faaliyetlerini ve yerel kültürü içine alan butik konaklama ve günübirlik tesis modelidir.

3. İstanbul'da her tarlaya ekoturizm tesisi yapılabilir mi?

Hayır. Arazinin üst ölçekli çevre düzeni planlarında bu kullanıma uygun olması, resmi yola cephesinin bulunması ve gerekli imar planı onaylarının tamamlanması gerekir.

4. 1/100.000 ölçekli İstanbul Çevre Düzeni Planı ne anlama gelir?

İstanbul’un kuzey ormanlarını, su toplama havzalarını ve tarım kuşaklarını korumak amacıyla nerede, hangi yoğunlukta yapılaşma yapılabileceğini belirleyen en üst kademedeki anayasa niteliğindeki plandır.

5. Nazım İmar Planı (1/5000) ile Uygulama İmar Planı (1/1000) farkı nedir?

1/5000 ölçekli plan arazinin kullanım amacını ve ana sınırlarını belirler; 1/1000 ölçekli plan ise binaların kaç katlı olacağı, nereye oturacağı ve çekme mesafeleri gibi şantiye aşamasındaki kesin kuralları çizer.

6. Ekoturizm imarı alabilmek için arazinin en az kaç metrekare olması gerekir?

Bütüncül bir rekreasyon alanı oluşturabilmek adına proje arazisinin genellikle en az 15.000 ila 25.000 metrekare büyüklükte olması şart koşulur.

7. Hisseli tapularda ekoturizm projesi yapılabilir mi?

Hayır. Tesislerin işletme sürekliliği ve planlama bütünlüğü için arazinin tek bir müstakil parsel veya tek bir ada bütünlüğünde olması şarttır.

8. Araziye resmi kadastral yol cephesi zorunlu mu?

Evet. Kadastral yola resmi cephesi bulunmayan arazilere imar planı değişikliği yapılamaz ve inşaat ruhsatı verilemez.

9. Emsal (KAKS) 0.10 ne anlama gelir?

Toplam kapalı inşaat alanının, arsa yüzölçümünün en fazla yüzde 10'u kadar olabileceğini ifade eder (Örneğin; 15.000 metrekarelik bir arsada tüm binaların toplam kapalı alanı en çok 1.500 metrekare olabilir).

10. Taban Alanı Katsayısı (TAKS) en çok ne kadardır?

Binaların zemin katlarının oturduğu toplam alan parselin en fazla yüzde 40'ı kadar olabilir; ancak emsal 0.10 olduğu için zemin oturumu pratikte çok daha az yer kaplar.

11. Binalar en çok kaç katlı yapılabilir?

Doğal silueti ve ağaç boylarını aşmamak amacıyla binalar zemin üstü en fazla 2 kat (toplam yükseklik en çok 6.50 ila 7.50 metre) olarak inşa edilebilir.

12. Binalara bodrum kat yapılabilir mi?

Evet. İhtiyaç duyulması halinde en çok 1 bodrum kat yapılabilir; bu alanlar mutfak, çamaşırhane, teknik oda ve depo gibi servis amaçları için kullanılır.

13. Arazi 100 dönüm olsa bile istenildiği kadar inşaat yapılabilir mi?

Hayır. Arazi yüzölçümü ne kadar büyük olursa olsun, doğal dokuyu korumak için toplam kapalı inşaat hacmine genellikle 1.500 ile 2.000 metrekarelik bir üst tavan sınırı konulur.

14. Parsel içindeki açık ve yeşil alan oranı ne kadar olmalıdır?

Arazinin en az yüzde 30 ila yüzde 50'si doğal toprak zemin, meyve bahçesi, organik tarım veya açık yeşil alan olarak korunmak zorundadır.

15. Tesis binaları yan yana bitişik mi inşa edilir?

Hayır. Binalar birbirinden kopuk, bahçe içinde konumlandırılmış, tabiatla bütünleşen ayrık nizam yatay mimari prensibiyle projelendirilir.

16. Binaların dış cephesi ve malzemesi nasıl olmalıdır?

Bölgenin geleneksel mimarisine uygun ahşap, doğal taş veya kerpiç gibi doğa dostu ve yerel yapı malzemelerinin kullanılması teşvik edilir.

17. Kırsal turizm konaklama tesislerinde oda sayısı sınırlaması var mı?

Evet. Dingin ve butik ortamı korumak amacıyla tesisler Kültür ve Turizm Bakanlığı standartlarına göre en az 5, en fazla 30 oda kapasitesiyle sınırlandırılmıştır.

18. Tesislerde hangi konseptlerde konaklama hizmeti verilebilir?

Çiftlik evi, köy evi, dağ evi veya butik eko-pansiyon konseptlerinde doğayla uyumlu konaklama birimleri yapılabilir.

19. Ekoturizm arazisine Tiny House (mobil ev) yerleştirilebilir mi?

Evet. Hazırlanan imar planında kamping veya ekoturizm alanı fonksiyonu bulunuyorsa plakalı ve ruhsatlı mobil evler projeye dahil edilebilir.

20. Tiny House yerleşimi için asgari alan kuralı nedir?

Her bir mobil ev ünitesi için en az 250 metrekare açık alan ayrılmalıdır.

21. Bir tesiste en fazla kaç adet Tiny House bulunabilir?

Mevzuata göre bir işletme genelinde en az 5, en fazla 49 adet mobil ev ünitesi konumlandırılabilir.

22. Tarım arazisine doğrudan inşaat ruhsatı alınabilir mi?

Hayır. Tarım arazilerinde öncelikle 5403 sayılı Kanun kapsamında İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nden "Tarım Dışı Kullanım İzni" alınması şarttır.

23. Hangi tür tarım arazilerinde ekoturizm yapılmasına izin verilir?

Yüksek verimli mutlak tarım arazilerine izin verilmez; tarımsal verimliliği daha sınırlı olan "marjinal tarım arazisi" statüsündeki yerler tercih edilir.

24. Tarım dışı kullanım iznine kim karar verir?

Valilik koordinasyonunda toplanan Toprak Koruma Kurulu araziyi yerinde inceler; tarımsal bütünlüğü bozmayacak projeler için onay kararı üretir.

25. İSKİ içme suyu havzalarında ekoturizm yapılabilir mi?

Göl ve baraj kıyısındaki ilk 1000 metrelik mutlak ve kısa mesafeli koruma kuşaklarında turistik yapılaşma yasaktır. 1000 metreden sonraki orta ve uzun mesafeli koruma kuşaklarında ise katı çevre şartlarıyla izin verilebilir.

26. Su havzasında kalan bir tesisin atık suları ne yapılır?

İSKİ kuralları gereği atık suların kesinlikle doğaya veya dereye akıtılması yasaktır; ileri biyolojik paket arıtma sistemleri kurulmalı, sızdırmaz fosseptik kullanılmalı veya atık su havza dışına aktarılmalıdır.

27. Proje için hangi resmi kurumlardan izin ve görüş istenir?

İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, İSKİ, Orman İşletmesi, Devlet Su İşleri (DSİ), Karayolları, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü ile varsa Tabiat/Kültür Varlıklarını Koruma Kurulları'ndan olumlu görüş alınır.

28. İmar planı dosyasını kim hazırlar?

Arazi analizleri, haritalar ve plan açıklama raporları A Grubu yeterlilik belgesine sahip Şehir Plancıları tarafından mevzuata uygun şekilde hazırlanır.

29. İmar planı belediyede hangi aşamalardan geçer?

Dosya önce İlçe ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi İmar Komisyonu'nda tetkik edilir, ardından Belediye Meclisi gündemine gelerek oylanır.

30. İmar planının "askıya çıkması" ne anlama gelir?

Belediye meclisince onaylanan planların halkın, mülk sahiplerinin ve kamu kurumlarının inceleyebilmesi amacıyla belediye ilan panosunda ve internet sitesinde 30 gün boyunca yayımlanmasıdır.

31. Askı süresinde plana kimler itiraz edebilir?

Arazi sahipleri, çevre komşuları, kamu kurumları veya meslek odaları 30 günlük yasal süre içinde itiraz gerekçelerini yazılı olarak sunabilir.

32. Askı süresince itiraz olmazsa ne gerçekleşir?

30 günlük sürenin tamamlanmasıyla birlikte imar planı "kesinleşir" ve yürürlüğe giren resmi mevzuat niteliği kazanır.

33. Plan kesinleştikten sonra hemen inşaata başlanabilir mi?

Hayır. Öncelikle ilçe belediyesinden imar durumu belgesi (imar çapı) alınır, mimari, statik ve altyapı projeleri onaylatılarak "Yapı Ruhsatı" çıkarılır.

34. Turizm Yatırım Belgesi neden gereklidir?

Kültür ve Turizm Bakanlığı standartlarını belgelemek, devlet teşviklerinden faydalanmak ve inşaat sonrası Turizm İşletme Belgesi alabilmek için bu belgenin alınması esastır.

35. İstanbul'da ekoturizm imarı açısından hangi ilçeler öne çıkmaktadır?

Geniş kırsal arazileri, doğası ve sahil şeritleriyle Şile, Çatalca, Beykoz ve Silivri ilçeleri başı çekmektedir.

36. Şile ilçesinde hangi bölgelerde planlar yapılmıştır?

Ahmetli, Meşrutiyet, Ağva ve Batı Sahil Köyleri aksında butik konaklama, açık alan doğa sporları ve agro-turizm odaklı plan kararları yürürlüğe girmiştir.

37. Çatalca'da kırsal turizm nerelerde yoğunlaşmaktadır?

Subaşı, Kabakça ve Yazlık mahalleleri başta olmak üzere verimli çiftlik alanlarıyla entegre çiftlik turizmi ve organik tarım rekreasyon alanlarında yoğunlaşmaktadır.

38. Beykoz ve Silivri'deki projelerin niteliği nedir?

Beykoz Polonezköy ve Riva hattında doğal sit dokusuna saygılı eko-pansiyonculuk; Silivri Danamandıra ve Değirmenköy aksında ise meyve-sebze hasadı deneyimi sunan agro-turizm modelleri öne çıkar.

39. Tesislerde hangi çevre dostu yeşil teknolojiler uygulanmalıdır?

Güneş enerjisi panelleri (GES), yağmur suyu toplama depoları, damla sulama peyzaj sistemleri ve kompost alanları gibi sürdürülebilir altyapılar projelerde önceliklidir.

40. Ekoturizm yatırımı yerel köy halkına ne fayda sağlar?

Köylülerin ürettiği taze gıda ürünlerinin doğrudan tüketiciye satılmasını sağlar, kadın ve genç istihdamını artırır, kırsaldan kente göçü durdurur ve köy kültürünü yaşatır.

Detaylı Bilgi ve İletişim: Beytullah Yılmaz: 0 544 608 84 80 Kaynak: Haritahaber 2026