İnciraltı Planlarında "Yürütmeyi Durdurma" Algısına İNGEDER’den Net Yanıt: "Güncel 1/100.000 Ölçekli Plan Yürürlüktedir"
İzmir’in kangren haline gelen imar sorunlarının başında gelen İnciraltı ve Bahçelerarası bölgesinde, yargı kararları üzerinden yeni bir tartışma başladı. TMMOB İzmir İl Koordinasyon Kurulu’nun "İnciraltı Bölgesindeki Rant Baskısına Yürütmeyi Durdurma Kararı" başlığıyla duyurduğu mahkeme kararına, İnciraltı Gelişim Derneği (İNGEDER) sert tepki gösterdi. İNGEDER Başkanı Tayfun Karabulut, kamuoyuna sunulan kararın güncel planı kapsamadığını, İnciraltı’nın yürürlükte olan 1/100.000 ölçekli planının geçerliliğini koruduğunu açıkladı.
Karar Güncel Planı Değil, 2025 Tarihli Eski Planı Kapsıyor
Kamuoyunda "İnciraltı planları tamamen durduruldu" algısı yaratılmak istendiğini belirten Tayfun Karabulut, hukuki gerçekliğin üzerinin örtülmeye çalışıldığını ifade etti. Karabulut, mahkemenin verdiği yürütmeyi durdurma kararının 29 Nisan 2025 tarihinde onaylanan önceki 1/100.000 ölçekli plan değişikliğine ait olduğunu vurguladı.
Sürecin güncel durumuyla ilgili detayları paylaşan Karabulut, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan yeni ve revize 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı’nın 8 Nisan 2026 tarihinde onaylandığını, 11 Mayıs – 9 Haziran 2026 tarihleri arasında askı sürecini tamamlayarak resmen yürürlüğe girdiğini bildirdi. Eski bir idari işleme dayanan mahkeme kararının bugün yürürlükteki güncel planlar iptal edilmiş gibi lanse edilmesinin hukuki ve vicdani bir yanıltma olduğu kaydedildi.
"Beş Nesildir Bekleyen Toprak Sahipleri Baskı Altına Alınıyor"
Açıklamada, her planlama adımının ardından yaratılan "rant" algısının en büyük faturasını bölgenin yerli halkının ödediğine dikkat çekildi. İnciraltı ve Bahçelerarası’ndaki toprak sahiplerinin beş nesildir hak mücadelesi verdiğini hatırlatan Karabulut, bitmek bilmeyen belirsizliklerin bölge insanı üzerinde ciddi bir ekonomik ve psikolojik tahribat yarattığını belirtti.
Oluşturulan olumsuz atmosferin mülk sahiplerinin geleceğe olan inancını sarstığı ve arazilerin değerinin altında sermaye çevrelerine satılmasına zemin hazırladığı vurgulanarak, "Bu algı operasyonlarının gerçekte kime fayda sağladığı kamuoyu tarafından sorgulanmalıdır" denildi.
Beklenti: Alt Ölçekli Planlar ve 18. Madde Uygulaması
İnciraltı’nın sadece toprak sahiplerinin değil tüm İzmir’in planlı geleceği ve yeşil dokusu için kritik bir eşik olduğunu ifade eden İNGEDER yönetimi, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı nezdindeki sürecin kararlılıkla devam etmesi gerektiğini belirtti.
Bölgedeki planlama sürecinin tamamlanması adına atılması gereken adımlar ise şöyle özetlendi:
-
Yürürlükteki 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı doğrultusunda alt ölçekli 1/5.000 ve 1/1.000 ölçekli imar planlarının hızla askıya çıkarılması,
-
Askı sürecinin ardından mülkiyet sorununu kalıcı olarak çözecek İmar Kanunu’nun 18. madde uygulamasının tamamlanması,
-
Bölgenin yeşil alan dengesini gözeten, adil ve planlı kentleşme modelinin bir an önce hayata geçirilmesi.
Hukuki mücadelelerin şeffaf ve doğru bilgiler üzerinden verilmesi gerektiğini yineleyen Karabulut, toprak sahiplerinin meşru haklarını hem kamuoyunda hem de yargı önünde sonuna kadar savunmaya devam edeceklerini duyurdu.
İnciraltı imar planı mahkeme tarafından tamamen durduruldu mu? Hayır. Kamuoyuna yansıyan yürütmeyi durdurma kararı, bölgenin bugün geçerli olan güncel planını kapsamamaktadır. İnciraltı’nın yürürlükteki 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı hukuken geçerliliğini sürdürmektedir.
Mahkemenin verdiği karar tam olarak neyi kapsıyor? Yargı kararı, 29 Nisan 2025 tarihinde onaylanmış olan eski 1/100.000 ölçekli plan değişikliğine ilişkindir. Dava süreci devam ederken bakanlık yeni bir plan hazırladığı için, durdurma kararı fiilen eskiyen idari işleme yöneliktir.
Şu an İnciraltı’nda hangi plan yürürlüktedir? Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın 8 Nisan 2026 tarihinde onayladığı, 11 Mayıs – 9 Haziran 2026 tarihleri arasında askıya çıkarılan revize 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı yürürlüktedir.
Planlama sürecinde sırada hangi adımlar var? Bölgenin net bir imar düzenine kavuşması için şu aşamaların tamamlanması beklenmektedir:
-
1/100.000 ölçekli plana uygun olarak alt ölçekli 1/5.000 (nazım) ve 1/1.000 (uygulama) imar planlarının hazırlanıp askıya çıkması,
-
Askı ve itiraz süreçlerinin ardından mülkiyet sınırlarını kesinleştirecek İmar Kanunu’nun 18. madde uygulamasının yapılması,
-
Parsellerin netleşmesiyle altyapı ve kentsel düzenleme sürecine geçilmesi.
Toprak sahipleri ve İNGEDER neden tepki gösteriyor? Beş nesildir arazilerine kavuşmayı bekleyen yerel halk, eski bir plana dair yargı kararının güncel planlar iptal edilmiş gibi sunulmasına tepki göstermektedir. Bu tür yanlış algıların hak sahipleri üzerinde baskı oluşturduğu ve arazilerin değerinin altına sermayeye geçmesine yol açabileceği vurgulanmaktadır.
