Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından onaylanan Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası 1/100.000 Ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı Değişikliği, bölgedeki arazi kullanım kararlarını kökten değiştiriyor. 2026 yılı gerekçe raporuna göre yürürlüğe giren yeni düzenleme; Trakya tarım arazileri imar durumu, kırsal yerleşim alanları, organize tarım ve hayvancılık alanları ile eko-turizm alanı yapılaşma şartları üzerinde kritik yasal güncellemeler içeriyor. Yeni plan hükümleriyle tarım arazilerindeki detaylı sınıflandırmalar sadeleştirilerek izin süreçleri hızlandırılırken, yola cephesi olmayan parsellerde hayvancılık tesislerinin önü açılıyor. Yatırımcıların mercek altına aldığı eko-turizm alanları için asgari 25.000 m² büyüklük ve maksimum 1500 m² inşaat alanı sınırı getirilirken, organize tarım alanlarında emsal 0,60 oldu. Ergene Havzası Çevre Düzeni Planı kapsamındaki bu köklü revizyon, Edirne, Kırklareli ve Tekirdağ illerindeki imar planlarını doğrudan etkileyecek tüm teknik detayları barındırıyor.
Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası 1/100.000 Ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı Değişikliği Gerekçe Raporu (2026) esas alınarak hazırlanan 50 adet Sıkça Sorulan Soru (SSS) ve cevapları aşağıda kategoriler halinde sunulmuştur:
1. Genel Gerekçeler ve Amaç
S1: Bu plan değişikliği gerekçe raporunun tam adı ve yılı nedir?
C1: Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası 1/100.000 Ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı Değişikliği - Plan Değişikliği Gerekçe Raporu olup 2026 yılına aittir.
S2: Plan değişikliği hangi temel alanlara ilişkin düzenlemeleri kapsamaktadır?
C2: Tarım Arazileri, Kırsal Yerleşim Alanları, Organize Tarım ve Hayvancılık Alanları ve Eko Turizm Alanlarına ilişkin plan hükmü düzenlemelerini kapsamaktadır.
S3: Bu plan değişikliği hangi bakanlıkların resmi talepleri ve yazışmaları doğrultusunda hazırlanmıştır?
C3: T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü) tarafından; Tarım ve Orman Bakanlığı (Tarım Reformu Genel Müdürlüğü) ile Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın (Yatırım İşletmeler Genel Müdürlüğü) resmi yazıları doğrultusunda hazırlanmıştır.
S4: Tarım ve Orman Bakanlığı’nın yazısında, kırsal alanlarda hayvancılık tesislerinin yapılması önündeki en büyük yasal engel olarak ne gösterilmiştir?
C4: Kadastro çalışmaları sonucu resmi bir yaya veya taşıt yoluna cephesi bulunmayan tarım arazilerine, 3194 sayılı İmar Kanunu hükümleri nedeniyle ilgili idarelerce yapı ruhsatı verilememesi hayvancılık faaliyetlerinin gelişmesinde bir engel olarak gösterilmiştir.
S5: Yola cephesi olmayan hayvancılık tesislerinin yapı ruhsatı alabilmesi için raporda getirilen çözüm önerisi nedir?
C5: Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği'ndeki seralara yönelik istisna hükümlerinin hayvancılık tesislerine de uygulanması ve komşu parsellerden yol geçiş hakkı alınması koşuluyla yapı ruhsatı verilmesinin önünün açılması gerektiği ifade edilmiştir.
S6: Çevre Düzeni Planlarında (ÇDP) detaylı arazi sınıflarının kullanılması uygulamada ne tür sorunlara yol açmaktaydı?
C6: Yapı ruhsatı düzenlemeye yetkili idarelerin (Belediyeler ve İl Özel İdareleri) farklı yorum ve uygulamalar yapmasına neden olmakta, bu durum da izin sürecini olumsuz etkilemekteydi.
S7: Kültür ve Turizm Bakanlığı neden Eko Turizm Alanları hükümlerinin değiştirilmesini talep etmiştir?
C7: Eko/kırsal/agro turizm amaçlı plan taleplerinin yoğunlaşması üzerine, bu alanların amacı dışında kullanılmasının önüne geçilmesi, turizm işletmesi belgesi sürecinin denetlenmesi ve altyapı/erişim koşullarının güncel ilke kararlarıyla uyumlu hale getirilmesi amacıyla talep edilmiştir.
2. Tanımlardaki Değişiklikler ve Kaldırılan Hükümler
S8: 1/100.000 ölçekli ÇDP Plan Hükümleri’nin "2.9. Tanımlar" başlığından hangi tarım arazisi tanımları tamamen çıkarılmıştır?
C8: Mutlak Tarım Arazisi, Özel Ürün Arazisi, Dikili Tarım Arazisi, Marjinal Tarım Arazisi, Sulu Tarım Arazileri, Tarımsal Niteliği I. Öncelikli Korunacak Alanlar, Tarımsal Niteliği II. Öncelikli Korunacak Alanlar ve Tarımsal Niteliği Sınırlı Alanlar tanımları çıkarılmıştır.
S9: Tanımların kaldırılmasının temel gerekçesi nedir?
C9: Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliğinde tarımsal arazi sınıflarının ayrı ayrı belirtilmeyip “Tarım Arazisi” gösteriminde tek sınıf olarak yer alması ve yerel idarelerdeki farklı yorumların engellenmesidir.
S10: Yeni plan hükümlerinde "Tarımsal Amaçlı Yapılar" tanımı nasıl güncellenmiştir?
C10: > “Tarımsal Amaçlı Yapılar: Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından tarımsal amaçlı olduğu kabul edilen entegre nitelikte olmayan tesisleridir.” şeklinde sadeleştirilerek yeniden düzenlenmiştir.
S11: Plan Hükümleri’nin "2.9. Tanımlar" başlığı altına yeni eklenen arazi kullanım tanımı hangisidir?
C11: "Organize Tarım ve Hayvancılık Alanları" tanımı ilave edilmiştir.
3. Tarım Arazilerine İlişkin Yeni Düzenlemeler
S12: Yeni plana göre 1/100.000 ölçekli ÇDP'de tarım alanları kaç farklı sınıf altında gösterilmektedir?
C12: "Tarım Arazisi" olarak tek bir gösterim altında gösterilmiş, alt sınıflara ayrılmamıştır.
S13: Tarım arazilerinin alt sınıflaması (mutlak, marjinal vb.) bundan sonra hangi kurum tarafından yapılacaktır?
C13: Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yapılacak veya yaptırılacaktır.
S14: Tarım arazilerinde yapılacak ifraz (bölme) işlemlerinde hangi mevzuat esas alınacaktır?
C14: 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ve bu kanuna dayanılarak çıkarılmış yönetmelik/tüzük hükümleri uyarınca işlem yapılacaktır.
S15: Tarımsal amaçlı yapılar daha sonradan başka bir kullanım amacına dönüştürülebilir mi?
C15: Hayır, tarımsal amaçlı yapılar kullanım amacı dışında kullanılamaz ve dönüştürülemez.
S16: Tarım arazilerinde yapılacak tarımsal amaçlı yapıların yapılaşma koşullarını (Taban Alanı, İnşaat Alanı, Yükseklik) belirleme yetkisi kime verilmiştir?
C16: 5403 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik/tebliğ/talimatname hükümleri çerçevesinde Tarım ve Orman Bakanlığına bırakılmıştır.
S17: Tarım alanlarında tarımsal amaçlı yapılar için belirlenen kriterler dışında kalan hususlarda hangi yönetmeliğe uyulacaktır?
C17: Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği’nde belirlenen hükümlere uyulacaktır.
S18: Tarımsal amaçlı yapı olarak kabul edilen tesisler için imar planı yapma zorunluluğu var mıdır?
C18: Hayır, tarımsal amaçlı yapı olarak kabul edilen entegre nitelikte olmayan tesisler için imar planı yapma zorunluluğu aranmayacaktır; sadece yapı ruhsatı aranması yeterlidir.
S19: Tarım arazilerinde "Tarımsal Amaçlı Entegre Yapıların" yapılabilmesi hangi şartlara bağlıdır?
C19: İlgili kurumlardan görüş alınması ve Tarım ve Orman Bakanlığınca izin verilmesi çerçevesinde yapılabilir. Ayrıca bu yapılar için imar planı yapılması koşulu aranır.
S20: Tarımsal amaçlı entegre yapılar için belirlenen maksimum Emsal (en yüksek inşaat alanı katsayısı) değeri kaçtır?
C20: Maksimum Emsal 0,50 olarak belirlenmiştir. Diğer yapılaşma koşulları imar planı ile netleştirilecektir.
S21: Bu plan değişikliğinin onayından önce usulüne uygun alınmış inşaat ruhsatı veya yapı kullanma izinlerinin durumu nedir?
C21: Bu planın onayından önce yürürlükteki mevzuat uyarınca inşaat ruhsatı veya yapı kullanma izni verilmiş olan tarımsal amaçlı yapılara ilişkin haklar saklıdır.
4. Organize Tarım ve Hayvancılık Alanları
S22: Organize Tarım ve Hayvancılık Alanı tanımına göre bu alanların kurulması için mutlaka 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu’na göre statü kazanması gerekir mi?
C22: Hayır, 4562 sayılı Kanun’a göre statü kazanmasına gerek olmaksızın bu alanlar kurulabilir.
S23: Organize Tarım ve Hayvancılık Alanlarında hangi faaliyetler ve tesisler yer alabilir?
C23: Seralar, hayvancılık ve et entegre tesisleri, tarımsal ürün işleme-paketleme tesisleri, soğuk hava depoları, yem depoları, arıtma tesisleri, organik atık geri dönüşüm tesisleri, hayvan klinikleri, ürün borsası, laboratuvarlar ve çalışanların ihtiyacına yönelik sosyal-kültürel donatılar yer alabilir.
S24: Organize Tarım ve Hayvancılık Alanlarında imar planı onaylanmadan doğrudan uygulamaya geçilebilir mi?
C24: Hayır, bu alanlara ilişkin imar planları ilgili kurum ve kuruluşların görüşü doğrultusunda, ilgili idarece onaylanmadan uygulamaya geçilemez.
S25: Organize Tarım ve Hayvancılık Alanlarında belirlenen İnşaat Alanı Kat Sayısı (Emsal) kaçtır?
C25: Bu alanlardaki Emsal değeri 0,60 olarak belirlenmiştir.
S26: 4562 sayılı Kanun uyarınca resmi olarak kurulan "Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri" için bu 0,60 emsal değeri uygulanır mı?
C26: Hayır, 4562 sayılı Kanun uyarınca kurulan Tarıma Dayalı İhtisas OSB'ler hakkında bu emsal değer hükümleri uygulanmaz.
5. Kırsal Yerleşim Alanları (Köy Yerleşikleri)
S27: Eski 1/25.000 ölçekli ÇDP'lerde aranan "Köy nüfusuna kayıtlı olma ve köyde sürekli oturma" şartına ne olmuştur?
C27: 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 27. maddesinde yapılan değişiklik uyarınca bu şart kaldırılmış ve ifade "köyde oturanlar" şeklinde esnetilmiştir.
S28: Kırsal yerleşim alanlarında hangi durumlarda imar planı yapılması zorunludur?
S28: Sanayi, turizm, hizmet vb. fonksiyonların hızlı gelişimi sonucu doğal nüfus artışının üstünde büyüyen veya deprem, taşkın gibi doğal nedenlerle özel önlem gerektiren kırsal yerleşim alanlarında imar planı yapılması zorunludur.
S29: Hızlı gelişmeyen veya afet riski taşımayan normal kırsal yerleşmelerde imar planı zorunlu mudur?
C29: Zorunlu değildir; İl Özel İdaresi veya ilgili Belediyesince gerekli görülmesi halinde yapılabilir. İmar planı yapılıncaya kadar İmar Kanunu’nun 27. maddesi ve Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği hükümleri uygulanır.
S30: Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği'nin 50. maddesine göre, bir parsel ifraz edilmedikçe konut amaçlı birden fazla yapı yapılabilir mi?
C30: Genel kural olarak yapılamaz. Ancak 1500 m²’den büyük olan hisseli parsellerde belirli istisnalarla birden fazla bina yapılmasına izin verilmiştir.
S31: 1500 m²’den büyük hisseli parsellerde, ortakların muvafakati ile en fazla kaç adet bina yapılabilir?
C31: Hissedar sayısını ve her durumda 3 adedi geçmemek üzere birden fazla bina yapılabilir.
S32: 1500 m²’den büyük hisseli parsellerde binalar arası mesafe en az ne kadar olmalıdır?
C32: Binalar arasındaki mesafeler en az 6,00 metre olmak zorundadır.
S33: 1500 m²’den büyük hisseli parsellerde yapılacak binaların metrekare sınırları nedir?
C33: Her bir binanın yapı inşaat alanı 250 m²'yi, parseldeki toplam yapı inşaat alanı ise 750 m²'yi geçemez.
S34: Kırsal yerleşim alanlarında yapılacak olan silo, samanlık, yem deposu gibi yapıların yükseklik sınırı nedir?
C34: Bu tür tarımsal yapılar için yapı yüksekliği sabit bir rakamla sınırlandırılmamış, "ihtiyaç doğrultusunda belirlenir" hükmü getirilmiştir.
S35: Köyün genel ihtiyaçlarına yönelik sosyal ve ticari tesisler (köy konağı, ibadethane, okul, mezarlık vb.) için yapılaşma koşulları nasıl belirlenir?
C35: İlgili idaresince projesine veya vaziyet planına göre belirlenir.
S36: Kırsal yerleşim alanlarında köyün genel ihtiyacı dışındaki turizm, günübirlik turizm veya konut dışı kentsel çalışma alanları için imar planı zorunlu mudur?
C36: Evet, bu tür kullanımlar için imar planı yapılması zorunlu kılınmıştır.
S37: Kırsal yerleşim alanlarında köy genel ihtiyacı dışındaki turizm ve ticari kullanımlar için belirlenen Emsal değeri kaçtır?
C37: Bu alanlar için Emsal değeri 0,50 olarak belirlenmiştir.
S38: Kırsal yerleşim alanlarının sınır tespiti yapılmamışsa bu sınırlar kim tarafından belirlenir?
C38: İlgili İdarece (Belediye veya İl Özel İdaresi) belirlenir. Kesinleşen sınırlar plan değişikliğine gerek kalmaksızın geçerli kabul edilir ve veri tabanına işlenmek üzere Bakanlığa gönderilir.
S39: Edirne, Kırklareli ve Tekirdağ il bazlı 1/25.000 ölçekli Çevre Düzeni Planları bu yeni kararlarla nasıl uyumlu hale getirilecektir?
C39: Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği eki Nazım İmar Planı Gösterimlerine uygun şekilde nazım imar planı değişikliği yapılarak üst ölçekli 1/100.000 plan kararlarına uygun olarak yürütülecektir.
6. Eko-Turizm Alanlarına İlişkin Koşullar
S40: Eko-turizm alanlarında ne tür yapılar ve tesisler yer alabilir?
C40: Ekolojik yapı ile bütünleşen kırsal turizm tesisleri, bunlara hizmet veren spor tesisleri, satış üniteleri ve gerekli sosyal donatı alanları yer alabilir.
S41: Eko-turizm alanlarında yer alacak yapılar hangi mevzuata göre belgelendirilmek zorundadır?
C41: “Turizm Tesislerinin Niteliklerine İlişkin Yönetmelik” uyarınca “kırsal turizm tesisleri” olarak belgelendirilmesi zorunludur.
S42: Bir alanın eko-turizm amaçlı imar planı/değişikliği teklifine konu edilebilmesi için asgari toplam büyüklüğü ne kadar olmalıdır?
C42: Başvuru alanının toplam büyüklüğü imar planı/değişikliği öncesinde en az 25.000 m² olmak zorundadır.
S43: Asgari 25.000 m² büyüklük şartı birden fazla parselle sağlanabilir mi?
C43: Evet, başvuru alanı asgari büyüklüğü sağlayacak şekilde birbirine komşu birden fazla kadastral parselden oluşabilir.
S44: Parsel/parseller toplamının 25.000 m²'den büyük olması durumunda imar planı teklifi nasıl hazırlanır?
C44: İmar planı veya değişiklik teklifi parselin ya da parsellerin tamamına yönelik olarak hazırlanır.
S45: Eko-turizm alanı amaçlı imar planı onama sınırı içerisinde konaklama amaçlı ifraz (parsel bölme) yapılabilir mi?
C45: Hayır, imar uygulaması aşamasında konaklama amaçlı birden fazla imar parseli oluşturacak şekilde ifraz işlemi yapılamaz.
S46: Eko-turizm alanlarında inşa edilen konaklama birimleri üzerinde devre mülk veya kat mülkiyeti kurulabilir mi?
C46: Hayır; bu tesislerin konaklama birimleri üzerinde devre mülk, kat irtifakı ve kat mülkiyeti gibi şerhe konu haklar tesis edilemez. Kurulacak tesisler tek ruhsata bağlanır.
S47: Eko-turizm imar planlarında yapılaşma dışı tutulacak ve doğal dokusu korunacak alan oranı yüzde kaçtır?
C47: Yol ve otopark alanı ayrıldıktan sonra kalan alanların %50’lik bölümü yapılaşma dışı tutulacaktır. Bu bölüm sadece toprağın sürülmesine dayanan tarımsal faaliyetler için kullanılabilir.
S48: Bir eko-turizm tesisinde tüm birimler dâhil emsale esas toplam inşaat alanı en fazla kaç metrekare olabilir?
C48: Tesisin yatak kapasitesine göre hesaplanacak olup, tüm birimler dâhil hiçbir koşulda 1500 m²’yi geçemez.
S49: Eko-turizm alanlarında yapı yüksekliği (görünen kat adedi) en fazla kaç kat olabilir?
C49: Yapı yüksekliği en fazla 2 kat olabilir ve geleneksel mimariye uyulması esastır.
S50: Eko-turizm tesislerinin işletmeye açılabilmesi için hangi belgelerin alınması zorunludur?
C50: Kültür ve Turizm Bakanlığından “turizm yatırım belgesi” ve “turizm işletme belgesi”; ilgili idaresinden (belediye/il özel idaresi) ise “işyeri açma ruhsatı” alınması zorunludur.
Detaylı Bilgi ve İletişim: Beytullah Yılmaz: 0 544 608 84 80 Kaynak: Haritahaber 2026
