Adana Güney Çevre Yolu İçin Dev Adım: 1/100.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı Değiştirildi
T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, Adana ve Mersin bölgesinin lojistik ve ulaşım ağını kökten rahatlatacak olan Adana Güney Çevre Yolu projesine yönelik kritik bir imar düzenlemesine imza attı. Yapılan plan değişikliği gerekçe raporuna göre, Mersin-Adana Planlama Bölgesi 1/100.000 Ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı (ÇDP) üzerinde önemli bir revizyona gidildi.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolları Genel Müdürlüğü’nün (KGM) talebi doğrultusunda hazırlanan bu değişiklik, Adana trafiğine nefes aldıracak olan "Erişme Kontrollü Karayolu (Otoyol)" projesinin yasal altyapısını tamamlıyor.
Projenin Kapsamı ve Güzergah Bilgileri
Yeni plan düzenlemesi, Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü yol ağında bulunan Adana Güney Çevre Yolu’nun Km:0+000 ile 29+119 arasındaki yaklaşık 29 kilometrelik güzergahını kapsıyor. Daha önce yürürlükte olan planda ağırlıklı olarak "Tarım Alanı" fonksiyonunda kalan bu devasa güzergah, artık resmen otoyol olarak işlenecek.
Projenin geçtiği ve kamulaştırma çalışmalarının yürütüldüğü ilçeler ve mahalleler/köyler ise şu şekilde netleşti:
-
Seyhan İlçesi Sınırları İçinde: Büyükdikili, Yolgeçen, Sarı Hamzalı, Uçakalanı, Akkapı ve Mıdık köyleri/mahalleleri.
-
Yüreğir İlçesi Sınırları İçinde: Seyhan ve Cumhuriyet mahalleleri ile Alihocalı, İsmailiye ve İncirlik köyleri.
Tarım Arazileri İçin Gerekli İzinler Alındı
Projenin en hassas noktalarından biri olan tarım arazilerinin durumu, ilgili kanunlar çerçevesinde çözüme kavuşturuldu. Adana Valiliği İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü’nün raporlarına göre arazi kullanımı için şu kararlar alındı:
-
78,57 Hektarlık Alan: 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nun 13. Maddesi uyarınca Toprak Koruma Kurulu kararıyla tarım dışı amaçla kullanıma uygun görüldü.
-
153,44 Hektarlık Alan: 3083 sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu kapsamında değerlendirilerek tarım dışı kullanım izni onaylandı.
ÇED Notu: Adana Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından "Adana Güney Çevre Yolu" projesi için "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir" kararı verilmiş durumda.
Kamu Yararı ve Kamulaştırma Süreçleri Kesinleşti
Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından projenin kesintisiz ilerlemesi adına farklı dönemlerde alınan kararlarla güzergah üzerindeki taşınmazlar için "Kamu Yararı Kararı" alındı.
Bununla birlikte, projenin onaylı imar planı bulunan kesimlerinde (örneğin İncirlik, Mıdık, Büyükdikili ve Yolgeçen'in belirli kısımları) 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 6. maddesinin son paragrafı uyarınca ayrıca bir kamu yararı kararı alınmasına gerek kalmaksızın doğrudan kamulaştırma işlemlerine başlanması kararlaştırıldı.
Sonuç: Adana'nın Ulaşım Geleceği Şekilleniyor
Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği gösterimlerine uygun olarak yapılan bu plan değişikliği ile "Tarım Alanı" fonksiyonundan geçen hat, "Erişme Kontrollü Karayolu (Otoyol)" olarak tescillendi. Bu adım, Adana'nın şehir içi transit yükünü şehir güneyine kaydırarak hem karbon emisyonunu azaltacak hem de bölgesel ticareti hızlandıracak.
Detaylı Bilgi ve İletişim: Beytullah Yılmaz: 0 544 608 84 80 Kaynak: Haritahaber 2026


Adana Güney Çevre Yolu Plan Değişikliği Hakkında Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Adana Güney Çevre Yolu 1/100.000 Çevre Düzeni Planı değişikliği nedir?
Karayolları Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğü sorumluluk alanındaki Adana Güney Çevre Yolu (Km:0+000-29+119 arası) güzergahına ait kamulaştırma sınırları ve planları, Mersin-Adana Planlama Bölgesi 1/100.000 Ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı’na işlenmiştir. Yapılan düzenlemeyle daha önce hâkim fonksiyon olarak "Tarım Alanı" görünen güzergah, "Erişme Kontrollü Karayolu (Otoyol)" olarak tescil edilmiştir.
Adana Güney Çevre Yolu hangi mahalle ve köylerden geçmektedir?
Güzergah, Adana ili Seyhan ve Yüreğir ilçeleri sınırlarında yer alan şu mahalle ve köyleri kapsamaktadır:
-
Seyhan İlçesi: Büyükdikili, Yolgeçen, Sarıhamzalı, Uçakalanı, Akkapı ve Mıdık.
-
Yüreğir İlçesi: Seyhan Mahallesi, Cumhuriyet Mahallesi, Alihocalı, İsmailiye ve İncirlik.
Güzergahtaki tarım arazilerinin tarım dışı kullanımı için onay alındı mı?
Evet. Adana Valiliği İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü kararlarına göre güzergahtaki arazilerin kullanımı şu şekildedir:
-
78,57 hektarlık alan için 5403 Sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nun 13. Maddesi uyarınca Toprak Koruma Kurulu kararıyla tarım dışı kullanım izni verilmiştir.
-
153,44 hektarlık alan için 3083 sayılı Tarım Reformu Kanunu kapsamında tarım dışı kullanım izinleri uygun görülmüştür.
Adana Güney Çevre Yolu projesi için ÇED kararı var mıdır?
Evet. Adana Valiliği Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından ÇED Yönetmeliği’nin 17. Maddesi uyarınca Adana Güney Çevre Yolu projesi için "Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Gerekli Değildir" kararı verilmiştir.
Proje kapsamındaki taşınmazlar için kamulaştırma ve "Kamu Yararı Kararı" süreci nasıl işletilmiştir?
Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu ve 6001 sayılı Kanun uyarınca işlemler iki farklı hukuki zeminde yürütülmüştür:
-
Onaylı İmar Planı Bulunmayan Kesimler: Mülkiyet altındaki taşınmazlar için 2942 sayılı Kanun’un 5. maddesinin (b) bendi gereğince "Kamu Yararı Kararı" alınarak kamulaştırma süreci başlatılmıştır.
-
Onaylı İmar Planı Bulunan Kesimler: Hali hazırda onaylı imar planı yer alan kilometre kesimlerinde (Örn: Km 17+246.00-17+567.00 veya Km 0+000.00-1+447.00 arası gibi) 2942 sayılı Kanun'un 6. maddesinin son paragrafı uyarınca ayrıca bir Kamu Yararı Kararı alınmasına gerek duyulmaksızın doğrudan kamulaştırma işlemlerine geçilmiştir.
Plan değişikliği hangi mevzuata ve planlama prensiplerine göre yapılmıştır?
Söz konusu düzenleme, 14.06.2014 tarih ve 29030 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği hükümleri ile Mersin-Adana Planlama Bölgesi 1/100.000 ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı’nın ilke, amaç ve gösterim esaslarına uygun olarak gerçekleştirilmiştir.


