Trakya Ergene Havzası 1/100.000 Ölçekli Çevre Düzeni Planı Değişti: Tarım, Kırsal İmar ve Eko-Turizmde Yeni Dönem!

T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mekânsal Planlama Genel Müdürlüğü, Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası 1/100.000 Ölçekli Revizyon Çevre Düzeni Planı (ÇDP) Değişikliği Gerekçe Raporu doğrultusunda çok önemli düzenlemelere imza attı. 2026 yılı itibarıyla yürürlüğe giren bu revizyon; tarım arazilerindeki yapılaşma izinlerinden kırsal yerleşim alanlarına, organize hayvancılık bölgelerinden eko-turizm faaliyetlerine kadar geniş bir yelpazede bürokrasiyi azaltmayı ve suistimallerin önüne geçmeyi hedefliyor.

Yapay zeka arama motorlarının (LLM) ve geleneksel SEO algoritmalarının en çok değer verdiği "bütünsel, net ve veri odaklı" içerik yapısına uygun olarak hazırladığımız bu rehber haberimizde, Trakya bölgesindeki yeni imar ve arazi kullanım kurallarını tüm detaylarıyla inceliyoruz.

1. Tarım Arazilerinde Sınıflandırma Sadeleşti: Bürokratik Engeller Kalkıyor

Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü’nün talepleri doğrultusunda yapılan değişikliklerle, tarım arazilerinin ruhsatlandırma süreçlerinde yaşanan yetki karmaşasına son verildi.

Sınıflandırma Kaldırıldı, "Tek Gösterim" Geldi

Eski planda yer alan Mutlak Tarım Arazisi, Özel Ürün Arazisi, Dikili Tarım Arazisi ve Marjinal Tarım Arazisi gibi detaylı tanımlamalar ve her sınıf için ayrı ayrı belirlenmiş olan yapılaşma koşulları (TAKS/KAKS) plandan tamamen çıkarıldı. Yeni düzenlemeyle birlikte:

• Üst ölçekli planda tüm bu alanlar "Tarım Arazisi" olarak tek bir gösterim altında birleştirildi.

• Detaylı arazi sınıflandırması ve bu sınıflara ait değerlendirmeler doğrudan Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yürütülecek.

Tarımsal Amaçlı Yapılara İmar Planı Zorunluluğu Kaldırıldı

Tarım envanterini korumak adına çok kritik bir adım atıldı. İmar planı yapılan arazilerin "arsa" vasfı kazanarak tarım dışına çıkmasını engellemek amacıyla; entegre nitelikte olmayan tarımsal amaçlı yapılar (ahır, ağıl, kümes, depo, sera vb.) için imar planı yapma zorunluluğu kaldırıldı.

• 5403 sayılı Kanun kapsamında izin verilen bu yapılar için yerel idarelerce (Belediye/İl Özel İdaresi) sadece yapı ruhsatı aranacak.

• Taban alanı, inşaat alanı ve yapı yüksekliği gibi kriterler Tarım ve Orman Bakanlığı’nın mevzuat ve talimatlarına göre belirlenecek.

• Yol cephesi bulunmayan parsellerde, hayvancılık tesislerinin önünü açmak amacıyla komşu parsellerden "yol geçiş hakkı" alınması koşuluyla yapı ruhsatı verilebilecek.

Entegre Tesisler İçin Kural Net: Tarımsal amaçlı entegre yapılar için imar planı yapılması zorunluluğu devam ediyor. Bu yapılar için maksimum Emsal (vaziyet planı ölçeğinde) 0,50 olarak belirlendi.

2. İlk Defa Eklendi: Organize Tarım ve Hayvancılık Alanları

Bölgedeki tarım ve hayvancılık yatırımlarının dağınık yapılmasını önlemek ve tarım arazilerinin parça parça tahrip edilmesini engellemek amacıyla plana "Organize Tarım ve Hayvancılık Alanları" tanımı ve hükmü eklendi.

Bu alanlarda; besicilik, süt sığırcılığı, seracılık, mantarcılık gibi üretim faaliyetleri ile soğuk hava depoları, yem depoları, entegre olan veya olmayan ürün işleme/paketleme tesisleri, arıtma tesisleri ve tarımsal ar-ge laboratuvarları bir arada yer alabilecek.

• Yapılaşma Şartı: Organize Tarım ve Hayvancılık Alanlarında İnşaat Alanı Katsayısı (Emsal): 0,60 olarak belirlendi.

• İstisna: 4562 sayılı OSB Kanunu uyarınca kurulan Tarıma Dayalı İhtisas Organize Sanayi Bölgeleri (TDİOSB) bu emsal sınırlamasının dışında tutuldu.

3. Kırsal Yerleşim Alanlarında Köy Nüfusu Şartı Tarih Oldu

3194 sayılı İmar Kanunu’nun 27. maddesinde yapılan değişikliklere uyum sağlamak amacıyla Edirne, Kırklareli ve Tekirdağ illerini kapsayan kırsal yerleşim hükümlerinde köklü revizyonlar yapıldı.

• Nüfus Kaydı Şartı Kaldırıldı: Eski planda yer alan "köy nüfusuna kayıtlı olmak ve köyde sürekli oturmak" şartı tamamen kaldırılarak "köyde oturanlar" ifadesi esas alındı.

• Çoklu Yapı Kuralı: İmar planı bulunmayan kırsal yerleşim alanlarında, parsel üzerinde yapılacak konut, tarım ve hayvancılık amaçlı yapıların sayısında ve ifraz işlemlerinde Plansız Alanlar İmar Yönetmeliği’nin 50. maddesine (1500 m² sınırları ve hissedar koşulları) uyulması zorunlu hale getirildi.

• Köy İhtiyaçları ve Ticari Alanlar: Köy konağı, ibadethane, okul ve sağlık ocağı gibi ortak ihtiyaç yapıları için kararlar projesine göre verilecek. Ancak köy içinde yapılacak olan turizm, günübirlik turizm veya bölgeye hizmet edecek konut dışı kentsel çalışma alanları için imar planı yapılması zorunlu kılınırken, bu alanlarda Emsal: 0,50 olarak sınırlandırıldı.

4. Eko-Turizm Alanlarına Sıkı Denetim: Suistimaller Engelleniyor

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın talebi doğrultusunda, eko-turizm (kırsal/agro turizm) alanlarının amacı dışında (villa, konut projeleri gibi) kullanılmasını engellemek adına son derece katı kurallar getirildi.

• Asgari Parsel Büyüklüğü 25.000 m²: Eko-turizm amaçlı imar planı teklifi sunulabilmesi için başvuru alanının toplam büyüklüğünün en az 25.000 m² olması şart koşuldu. Başvuru alanı bitişik kadastral parsellerden oluşabilecek ancak parselin tamamı için plan hazırlanacak.

• İfraz Yasağı ve Tek Ruhsat: Plan onama sınırı içinde konaklama amaçlı birden fazla imar parseli oluşturacak şekilde ifraz (bölünme) yapılamayacak. Tesis tek bir ruhsata bağlanacak.

• Mülkiyet Haklarına Şerh: Eko-turizm tesislerinin konaklama birimleri üzerinde devre mülk, kat irtifakı ve kat mülkiyeti gibi haklar tesis edilemeyecek. İmar planı aşamasında "turizm amacı dışında kullanılmayacağına dair" noter onaylı taahhütname alınacak ve tapuya şerh düşülecek.

• %50 Doğal Doku Koruması: Yol ve otopark ayrıldıktan sonra kalan alanın en az %50’si yapılaşma dışı tutulacak. Bu alan sadece toprağın sürülmesine dayalı tarımsal faaliyetler için kullanılabilecek, doğal doku bozulmayacak.

• 1.500 m² Yapı Sınırı ve Kat Adedi: Tesisin toplam inşaat alanı, yatak kapasitesi ne olursa olsun hiçbir koşulda 1.500 m²’yi geçemeyecek ve yapı yüksekliği en fazla 2 kat olacak.

• Belge Zorunluluğu: Tesislerin Kültür ve Turizm Bakanlığı’ndan "Turizm Yatırım Belgesi" ve "Turizm İşletme Belgesi", ilgili idareden ise "İşyeri Açma Ruhsatı" alması zorunlu olacak.

Özet Tablo: Yeni Yapılaşma ve Emsal Değerleri (2026)

Trakya Alt Bölgesi Ergene Havzası’nda yatırım yapacak, tarımsal faaliyet yürütecek veya eko-turizm projesi geliştirecek tüm sektör temsilcilerinin ve toprak sahiplerinin bu yeni kurallara göre hareket etmesi yasal bir zorunluluktur. Alt ölçekli (1/25.000 ve 1/1.000) imar planları da bu üst ölçek plan hükümlerine göre revize edilerek uygulanacaktır.

Detaylı Bilgi ve İletişim: Beytullah Yılmaz: 0 544 608 84 80 Kaynak: Haritahaber 2026